Słownik przepisów opakowaniowych, zrównoważonego rozwoju i handlu

Jak korzystać ze słownika

Każde hasło jest samodzielną definicją, którą można przeczytać, zacytować lub udostępnić bez reszty strony. Nagłówek podaje pojęcie, jego skrót oraz, gdy to pomaga, odpowiednik niemiecki (DE), holenderski (NL), austriacki (AT), brytyjski (UK) lub amerykański (US). Hasła regulacyjne wskazują akt prawny, jurysdykcję i datę, odzwierciedlają stan na październik 2026 r. i są definicjami, a nie poradą prawną: obowiązki zależą od roli przedsiębiorcy (wytwórca, producent, importer, dystrybutor) w każdym kraju i należy je potwierdzić we właściwym organie, w systemie zbiorowym lub u doradcy prawnego.

Hasła są pogrupowane w dziesięć sekcji; w obrębie każdej kolejność wynika z alfabetycznego porządku angielskich terminów źródłowych. Większość haseł kończy się odnośnikiem do poradnika 9 Packaging, który omawia temat szczegółowo. Krótkie definicje najczęstszych pojęć znajdują się także w głównym słowniku opakowań; pozostałe podsłowniki obejmują druk i prepress, przetwórstwo i produkcję, materiały oraz badania i jakość.

Prawo UE o opakowaniach: role i dokumenty w PPWR

Kto za co odpowiada na mocy rozporządzenia (UE) 2025/40 i jakie dokumenty wynikają z każdej roli. Pełny obraz znajdą Państwo w poradniku PPWR: przewodnik dla gastronomii i e-commerce.

Upoważniony przedstawiciel (UE; PPWR; DE: Bevollmächtigter; NL: gemachtigde)

Upoważniony przedstawiciel to osoba mająca siedzibę w UE, która działa w imieniu innego przedsiębiorcy na podstawie pisemnego pełnomocnictwa. PPWR używa tego pojęcia w dwóch znaczeniach: wytwórca może upoważnić przedstawiciela do przechowywania jego dokumentacji technicznej, a producent, który nie ma siedziby w państwie członkowskim, w którym dostarcza opakowania użytkownikom końcowym, musi ustanowić upoważnionego przedstawiciela do celów rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) w tym państwie. Odpowiedzialność prawna za zgodność opakowania pozostaje po stronie wytwórcy.

Zob.: PPWR: przewodnik; deklaracja zgodności UE w PPWR

Zawiadomienie Komisji z wytycznymi C(2026) 3702 (UE)

C(2026) 3702 to dokument wytycznych Komisji Europejskiej dotyczący rozporządzenia (UE) 2025/40 z 5 czerwca 2026 r. Wyjaśnia kluczowe kwestie, takie jak to, kto jest wytwórcą opakowań usługowych, jak bada się limity PFAS z art. 5 ust. 5 i które opakowania na bazie papieru podlegają zakazom z załącznika V. Nie jest prawnie wiążący; wiążącą wykładnię może wydać wyłącznie Trybunał Sprawiedliwości UE.

Zob.: PPWR: przewodnik

Ocena zgodności (UE; PPWR, moduł A, wewnętrzna kontrola produkcji)

Ocena zgodności to procedura, w której wytwórca w rozumieniu PPWR wykazuje, że dany typ opakowania spełnia wymogi art. 5–12 rozporządzenia (UE) 2025/40, zanim wprowadzi go do obrotu. Dla opakowań jest to moduł A, wewnętrzna kontrola produkcji, określony w załączniku VII: wytwórca przygotowuje dokumentację techniczną, kontroluje produkcję tak, aby wyroby seryjne odpowiadały dokumentacji, a następnie sporządza deklarację zgodności UE. Zwykle nie uczestniczy w tym jednostka notyfikowana, a ocenę trzeba powtórzyć, gdy zmieni się konstrukcja, materiały lub normy, na które się powołano.

Zob.: deklaracja zgodności UE w PPWR

Dystrybutor (UE; PPWR)

Dystrybutor to każdy podmiot w łańcuchu dostaw, inny niż wytwórca lub importer, który udostępnia opakowania na rynku, na przykład hurtownia lub sklep typu cash and carry. Na mocy PPWR musi sprawdzić, czy opakowania mają wymaganą dokumentację i oznakowanie, i nie może dostarczać opakowań, o których wie, że są niezgodne. Dystrybutor, który wprowadza opakowania do obrotu pod własnym nazwiskiem lub nazwą albo zmienia je w sposób mogący wpłynąć na zgodność, przejmuje obowiązki wytwórcy (art. 21).

Zob.: PPWR: przewodnik

Podmiot gospodarczy (UE; PPWR)

Podmiot gospodarczy to zbiorcze określenie PPWR dla przedsiębiorców, na których spoczywają obowiązki w łańcuchu opakowań, w tym wytwórcy, dostawcy, importera, dystrybutora, upoważnionego przedstawiciela, dystrybutora końcowego i dostawcy usług realizacji zamówień. Jedna firma może pełnić kilka ról naraz, na przykład sieć importująca własne opakowania z nadrukiem jest zarazem wytwórcą i importerem, a jej rola może różnić się między państwami członkowskimi.

Zob.: PPWR: przewodnik

ROP (rozszerzona odpowiedzialność producenta; ang. EPR; DE: erweiterte Herstellerverantwortung; NL: uitgebreide producentenverantwoordelijkheid, UPV)

Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ROP) czyni przedsiębiorcę, który wprowadza opakowania na rynek krajowy, czyli producenta, odpowiedzialnym za finansowanie ich zbiórki, sortowania i recyklingu, zwykle przez rejestrację, raportowanie ilości według materiałów i wnoszenie opłat do systemu. PPWR ustanawia wspólne zasady ROP dla UE, ale rejestracja i opłaty nadal działają na poziomie krajowym: LUCID i systemy dualne w Niemczech, systemy zbiórki takie jak ARA w Austrii, Verpact w Holandii. Wielka Brytania i kilka stanów USA prowadzą własne systemy ROP, a opłaty są coraz częściej modulowane w zależności od zdolności do recyklingu.

Zob.: PPWR: przewodnik; zakup opakowań z Turcji

Deklaracja zgodności UE (UE; PPWR; DE: EU-Konformitätserklärung; NL: EU-conformiteitsverklaring)

Deklaracja zgodności UE to podpisane oświadczenie wytwórcy w rozumieniu PPWR, że dany typ opakowania spełnia mające zastosowanie wymogi art. 5–12 rozporządzenia (UE) 2025/40, sporządzone według wzoru z załącznika VIII i poparte dokumentacją techniczną z załącznika VII. Musi być sporządzona w języku wymaganym przez każde państwo członkowskie dostawy, przechowywana przez 5 lat dla opakowań jednorazowych i 10 lat dla opakowań wielokrotnego użytku oraz sprawdzana przez importerów. Jest dokumentem innym niż deklaracja zgodności (DoC) dla materiałów do kontaktu z żywnością.

Zob.: deklaracja zgodności UE w PPWR

Importer (UE; PPWR)

Importer to podmiot z siedzibą w UE, który wprowadza na rynek UE opakowania z państwa trzeciego, na przykład z Turcji. Na mocy art. 18 PPWR musi sprawdzić, czy wytwórca przeprowadził ocenę zgodności i sporządził dokumentację techniczną, czy opakowanie jest oznakowane i zidentyfikowane zgodnie z wymogami, oraz umieścić własną nazwę i adres pocztowy na opakowaniu lub w dokumencie towarzyszącym. Przechowuje kopię deklaracji zgodności przez 5 lub 10 lat i często jest też producentem w rozumieniu ROP w kraju pierwszej dostawy.

Zob.: deklaracja zgodności UE w PPWR; zakup opakowań z Turcji

Wytwórca (UE; PPWR, art. 3 ust. 1 pkt 13; DE: Erzeuger)

Na mocy PPWR wytwórcą jest ten, kto wytwarza opakowania albo zleca ich zaprojektowanie lub wytworzenie i wprowadza je do obrotu pod własną nazwą lub znakiem towarowym, więc sieć zamawiająca kubki z własnym logo jest zwykle wytwórcą, mimo że kubki produkuje przetwórca. Wytwórca przeprowadza ocenę zgodności, przechowuje dokumentację techniczną i podpisuje deklarację zgodności UE. Właściciel marki będący mikroprzedsiębiorstwem może powierzyć tę rolę dostawcy z siedzibą w tym samym państwie członkowskim, ale nie dostawcy spoza UE, a organy krajowe nadal ustalają, jak definicję stosować do pustych opakowań usługowych z nadrukiem.

Zob.: deklaracja zgodności UE w PPWR; PPWR: przewodnik

Wprowadzenie do obrotu i udostępnianie na rynku (UE)

Wprowadzenie do obrotu to pierwsza dostawa opakowania w celu dystrybucji lub użycia na rynku UE; udostępnianie na rynku to każda późniejsza dostawa w ramach działalności handlowej, odpłatna lub nieodpłatna. Rozróżnienie ma znaczenie, ponieważ wiele obowiązków z PPWR, w tym 5- i 10-letnie okresy przechowywania dokumentów, wiąże się z momentem wprowadzenia opakowania do obrotu, którym jest zwykle pierwsza dostawa importera lub wytwórcy z UE.

Zob.: PPWR: przewodnik

PPWR (UE; rozporządzenie (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych)

PPWR to unijne rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, rozporządzenie (UE) 2025/40, obowiązujące od 11 lutego 2025 r. i stosowane co do zasady od 12 sierpnia 2026 r. Jako rozporządzenie stosowane bezpośrednio ustanawia ogólnounijne zasady dotyczące substancji (w tym PFAS w opakowaniach do kontaktu z żywnością), zdolności do recyklingu, zawartości recyklatu, kompostowalności, minimalizacji, ponownego użycia, oznakowania, dokumentacji zgodności i ROP. Wiele wymogów projektowych wchodzi etapami od 2028, 2030, 2035 i 2038 r. i zależy od aktów delegowanych i wykonawczych, które Komisja nadal przyjmuje.

Zob.: PPWR: przewodnik

Producent (ROP w UE; PPWR)

W ROP producentem jest podmiot, który jako pierwszy udostępnia opakowania na rynku państwa członkowskiego, a zatem rejestruje się, raportuje i wnosi tam opłaty. W przypadku opakowań usługowych jest to podmiot, który jako pierwszy udostępnia je w tym państwie członkowskim; wytwórca z państwa trzeciego sprzedający tam bezpośrednio użytkownikom końcowym sam jest producentem i musi ustanowić upoważnionego przedstawiciela. Producent i wytwórca to odrębne role, które często, choć nie zawsze, pełni ten sam przedsiębiorca.

Zob.: PPWR: przewodnik; zgodność opakowań w Holandii

Organizacja odpowiedzialności producentów (PRO; system zbiorowy)

Organizacja odpowiedzialności producentów (PRO) to podmiot, do którego producenci przystępują lub któremu płacą, aby wspólnie wypełniać obowiązki z tytułu ROP: pobiera opłaty, organizuje lub finansuje zbiórkę i recykling oraz raportuje organom. Przykłady to niemieckie systemy dualne, ARA i Reclay w Austrii, Verpact w Holandii oraz Circular Action Alliance w większości stanów USA z ROP. Opłaty pEPR w Wielkiej Brytanii administruje PackUK, rządowy administrator systemu, a nie organizacja prowadzona przez producentów.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Dokumentacja techniczna (UE; PPWR, załącznik VII; DE: technische Dokumentation)

Dokumentacja techniczna to zbiór dowodów stojący za deklaracją zgodności UE w PPWR. Zgodnie z załącznikiem VII opisuje opakowanie i jego przeznaczenie, konstrukcję, materiały i komponenty, zastosowane normy lub specyfikacje, sposób oceny zdolności do recyklingu, minimalizacji i możliwości ponownego użycia oraz sprawozdania z badań, na których oparto ocenę (na przykład wyniki badań PFAS lub metali ciężkich), wraz z analizą ryzyka niezgodności. Wytwórca przechowuje ją przez 5 lat dla opakowań jednorazowych i 10 lat dla opakowań wielokrotnego użytku oraz udostępnia organom na żądanie.

Zob.: deklaracja zgodności UE w PPWR

Rodzaje opakowań i wymogi projektowe w PPWR

Kategorie opakowań zdefiniowane w PPWR oraz związane z nimi zasady projektowania, ponownego użycia i oznakowania. Klasy opisano w poradniku klasy zdolności do recyklingu w PPWR, a etykiety w poradniku wymogi dotyczące oznakowania w PPWR.

Ograniczenia z załącznika V (UE; PPWR, art. 25)

Załącznik V do PPWR wymienia formaty opakowań, których nie wolno wprowadzać do obrotu od 1 stycznia 2030 r. Obejmuje jednorazowe opakowania z tworzywa sztucznego na żywność i napoje napełniane i spożywane w lokalach HoReCa, jednorazowe porcje przypraw z tworzywa sztucznego w HoReCa (z wyjątkiem sytuacji, gdy są dostarczane z żywnością na wynos) oraz bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy (z wyjątkami). Wytyczne Komisji z 5 czerwca 2026 r. uznają opakowania na bazie papieru zawierające 5% lub więcej tworzywa sztucznego za objęte zakazami z załącznika V, a opakowania z nie więcej niż 5% za nieobjęte; wytyczne nie są prawnie wiążące.

Zob.: PPWR: przewodnik; miski papierowe a plastikowe

Opakowanie kompozytowe (UE; PPWR)

Opakowanie kompozytowe to opakowanie wykonane z dwóch lub więcej różnych materiałów, których nie można rozdzielić ręcznie i które tworzą jedną integralną całość, na przykład kubek papierowy z powłoką PE lub karton laminowany tworzywem sztucznym. Według definicji PPWR materiał stanowiący nie więcej niż 5% masy jednostki opakowania nie czyni jej kompozytową. Kompozytowe opakowania papierowe są oceniane pod względem zdolności do recyklingu we własnej kategorii, a próg 5% leży też u podstaw odczytania przez Komisję zakazów z załącznika V.

Zob.: klasy zdolności do recyklingu w PPWR; powłoki barierowe w opakowaniach papierowych

Opakowanie wrażliwe na kontakt (UE; PPWR)

Opakowanie wrażliwe na kontakt to określenie PPWR dla opakowań przeznaczonych na produkty, przy których kontakt z opakowaniem ma znaczenie dla bezpieczeństwa, przede wszystkim żywność objętą przepisami o kontakcie z żywnością, produkty lecznicze i wyroby medyczne. Ma to znaczenie głównie dla zawartości recyklatu w tworzywach: od 1 stycznia 2030 r. (lub trzy lata po akcie wykonawczym w sprawie obliczania i weryfikacji, jeśli ten termin jest późniejszy) opakowania wrażliwe na kontakt z PET, inne niż jednorazowe plastikowe butelki na napoje, muszą zawierać co najmniej 30%, a opakowania wrażliwe na kontakt z innych tworzyw co najmniej 10% recyklatu, czyli mniej niż dla pozostałych opakowań z tworzyw sztucznych, ponieważ recyklat przeznaczony do kontaktu z żywnością jest trudniej dostępny.

Zob.: PPWR: przewodnik

Projektowanie z myślą o recyklingu (DfR; UE; PPWR, art. 6)

Projektowanie z myślą o recyklingu to zestaw kryteriów, według których ocenia się zdolność jednostki opakowania do recyklingu, obejmujący materiały, powłoki, farby, kleje, etykiety, zamknięcia i łatwość rozdzielenia komponentów. Zgodnie z art. 6 PPWR Komisja musi przyjąć kryteria projektowania z myślą o recyklingu dla poszczególnych kategorii opakowań do 1 stycznia 2028 r.; wyznaczają one wartość procentową, od której zależy klasa A, B lub C. Do tego czasu Komisja wskazuje, że punktem odniesienia pozostają wymogi dawnej dyrektywy opakowaniowej i normy takie jak EN 13430.

Zob.: klasy zdolności do recyklingu w PPWR

Opakowanie e-commerce (UE; PPWR)

Opakowanie e-commerce to opakowanie transportowe służące do dostarczenia produktów użytkownikowi końcowemu w ramach sprzedaży internetowej, na przykład pudełka wysyłkowe i torby wysyłkowe. W odróżnieniu od innych opakowań transportowych musi nosić zharmonizowaną etykietę sortowania, gdy ta zacznie obowiązywać, i podlega limitowi 50% pustej przestrzeni od 1 stycznia 2030 r. lub po trzech latach od aktu w sprawie metodyki, zależnie od tego, co nastąpi później.

Zob.: opakowania e-commerce a PPWR

Współczynnik pustej przestrzeni (UE; PPWR, art. 24)

Współczynnik pustej przestrzeni to udział objętości opakowania niezajętej przez produkt. Zgodnie z art. 24 PPWR podmiot gospodarczy, który napełnia opakowania zbiorcze, transportowe lub e-commerce, musi utrzymać go na poziomie nie wyższym niż 50% od 1 stycznia 2030 r. lub po trzech latach od aktu Komisji w sprawie metodyki obliczania, zależnie od tego, co nastąpi później. Wypełniacze, takie jak ścinki papieru, poduszki powietrzne lub kulki piankowe, liczą się jako pusta przestrzeń, a w opakowaniach sprzedażowych pustą przestrzeń trzeba ograniczyć do minimum od 12 lutego 2028 r.

Zob.: opakowania e-commerce a PPWR

Opakowanie zbiorcze (UE; PPWR; DE: Umverpackung; NL: verzamelverpakking)

Opakowanie zbiorcze to opakowanie przeznaczone do zgrupowania określonej liczby jednostek sprzedażowych w punkcie sprzedaży, sprzedawane użytkownikowi końcowemu jako takie lub służące do uzupełniania półek, które można zdjąć bez wpływu na produkt. Tacka gotowa do ustawienia na półce z nadrukiem lub rękaw na multipack to opakowanie zbiorcze i od 2030 r. podlega limitowi pustej przestrzeni z PPWR.

Zob.: PPWR: przewodnik

Zharmonizowana etykieta sortowania (UE; PPWR, art. 12)

Zharmonizowana etykieta sortowania to ogólnounijna etykieta piktogramowa przedstawiająca skład materiałowy opakowania, aby konsumenci wiedzieli, jak je segregować, z odpowiadającymi jej oznaczeniami na pojemnikach na odpady. Obowiązuje od 12 sierpnia 2028 r. lub po 24 miesiącach od wejścia w życie aktu wykonawczego Komisji, zależnie od tego, co nastąpi później; akt miał zostać przyjęty do 12 sierpnia 2026 r., ale według stanu na październik 2026 r. nie został przyjęty, więc w praktyce zacznie obowiązywać później. Wyłączone są opakowania transportowe inne niż opakowania e-commerce oraz opakowania objęte systemem kaucyjnym, a opakowania kompostowalne muszą informować, że nie nadają się do kompostowania domowego.

Zob.: wymogi dotyczące oznakowania w PPWR

Limit metali ciężkich (UE; PPWR, art. 5 ust. 4)

PPWR ogranicza sumę ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego w opakowaniach i ich komponentach do 100 mg/kg. Limit pochodzi z dyrektywy opakowaniowej i dotyczy farb, pigmentów i powłok, a nie tylko materiału bazowego, dlatego oświadczenie lub wynik badania względem tego limitu należy do dokumentacji technicznej.

Zob.: deklaracja zgodności UE w PPWR

Sektor HoReCa (UE; hotele, restauracje, kawiarnie)

HoReCa to sektor hoteli, restauracji i kawiarni; w PPWR oznacza przedsiębiorstwa prowadzące działalność w zakresie zakwaterowania i usług gastronomicznych zdefiniowaną w klasyfikacji NACE UE. Pojęcie wyznacza, kto musi spełnić obowiązki dotyczące sprzedaży na wynos w opakowaniach wielokrotnego użytku z art. 32 i 33, oraz do jakich lokali od 2030 r. odnoszą się ograniczenia z załącznika V dotyczące jednorazowych opakowań z tworzywa sztucznego na żywność i napoje spożywane na miejscu.

Zob.: PPWR: przewodnik

Kody identyfikacji materiałów (UE; decyzja 97/129/WE; kody PAP)

Decyzja Komisji 97/129/WE określa numery i skróty służące do identyfikacji materiałów opakowaniowych, takie jak PAP 20 dla tektury falistej, PAP 21 dla pozostałego kartonu i PAP 22 dla papieru, często drukowane wewnątrz symbolu recyklingu. Według wytycznych Komisji do PPWR decyzja obowiązuje do 12 sierpnia 2028 r., a po tej dacie skróty nie będą dozwolone, ponieważ zastąpi je zharmonizowana etykieta sortowania.

Zob.: wymogi dotyczące oznakowania w PPWR

Minimalizacja (UE; PPWR, art. 10)

Minimalizacja opakowań to wymóg PPWR, obowiązujący od 1 stycznia 2030 r., aby masa i objętość opakowania były zmniejszone do minimum potrzebnego do spełnienia jego funkcji, takiej jak ochrona, higiena, układanie w stosy lub wymagane informacje. Art. 10 zakazuje też cech służących wyłącznie zwiększeniu postrzeganej objętości, w tym podwójnych ścianek, fałszywych den i zbędnych warstw, z ograniczonymi wyjątkami dla konstrukcji chronionych przed 11 lutego 2025 r. Uzasadnienie masy i rozmiaru każdego opakowania należy do dokumentacji technicznej.

Zob.: PPWR: przewodnik; opakowania e-commerce a PPWR

Klasa zdolności do recyklingu (UE; PPWR, art. 6; klasy A, B, C)

Klasa zdolności do recyklingu to klasa, A, B lub C, jaką jednostka opakowania otrzymuje w ocenie projektowania z myślą o recyklingu: klasa A co najmniej 95%, B co najmniej 80% i C co najmniej 70%, przy czym wszystko poniżej 70% jest technicznie niezdatne do recyklingu. Od 1 stycznia 2030 r. lub po 24 miesiącach od aktów delegowanych, jeśli później, do obrotu w UE można wprowadzać wyłącznie klasy od A do C, a od 1 stycznia 2038 r. wyłącznie A lub B. Opłaty ROP będą modulowane według klasy; odniesienia do klas D i E pochodzą z projektu z 2022 r., a nie z przyjętego tekstu.

Zob.: klasy zdolności do recyklingu w PPWR

Recykling na dużą skalę (UE; PPWR, art. 6)

Recykling na dużą skalę to drugi test zdolności do recyklingu w PPWR, który sprawdza, czy dany typ opakowania jest faktycznie zbierany, sortowany i poddawany recyklingowi w wystarczającej ilości w całej UE, a nie tylko zaprojektowany z myślą o tym. Obowiązuje od 1 stycznia 2035 r. lub po pięciu latach od aktu Komisji w sprawie metodyki, jeśli później, jako dodatek do klasy projektowania z myślą o recyklingu; progi dla poszczególnych kategorii nie zostały według stanu na październik 2026 r. ustalone.

Zob.: klasy zdolności do recyklingu w PPWR

Cele dotyczące zawartości recyklatu (UE; PPWR, art. 7)

Od 1 stycznia 2030 r. lub trzy lata po akcie wykonawczym w sprawie obliczania i weryfikacji, jeśli ten termin jest późniejszy, części opakowań z tworzyw sztucznych muszą zawierać minimalną ilość recyklatu: 30% dla PET wrażliwego na kontakt, 10% dla opakowań wrażliwych na kontakt z innych tworzyw, 30% dla jednorazowych plastikowych butelek na napoje i 35% dla pozostałych opakowań z tworzyw sztucznych, a w 2040 r. odpowiednio 50, 25, 65 i 65%. Cele dotyczą toreb, torebek, pokrywek i okienek z tworzyw sztucznych, a nie papieru i kartonu.

Zob.: PPWR: przewodnik; monomateriałowe torebki nadające się do recyklingu

Ponowne napełnianie (refill; UE; PPWR)

Ponowne napełnianie (refill) to czynność, w której użytkownik końcowy napełnia własny pojemnik lub pojemnik udostępniony w punkcie sprzedaży produktem oferowanym przez sprzedawcę. Obowiązek przyjmowania własnych pojemników w lokalach sprzedających na wynos od 12 lutego 2027 r. wynikający z PPWR jest obowiązkiem ponownego napełniania: klienci muszą mieć możliwość otrzymania jedzenia lub napoju we własnym pojemniku bez wyższej ceny.

Zob.: PPWR: przewodnik

System ponownego użycia (UE; PPWR)

System ponownego użycia to zestaw rozwiązań organizacyjnych, technicznych lub finansowych, który pozwala opakowaniom wielokrotnego użytku przejść wiele obiegów, zwykle z kaucją, zbiórką, myciem i logistyką zwrotu. Systemy zamknięte prowadzi operator systemu; w systemach otwartych opakowania krążą między niezidentyfikowanymi przedsiębiorcami. Kubek na wynos jest w praktyce wielokrotnego użytku tylko wtedy, gdy istnieje dla niego system ponownego użycia.

Zob.: wymogi dotyczące oznakowania w PPWR

Oferta opakowań wielokrotnego użytku i przyjmowanie własnych pojemników (UE; PPWR, art. 32 i 33)

Art. 32 PPWR wymaga, aby dystrybutorzy końcowi z sektora HoReCa sprzedający żywność lub napoje na wynos od 12 lutego 2027 r. umożliwiali klientom użycie własnych pojemników bez wyższej ceny. Art. 33 wymaga, aby od 12 lutego 2028 r. oferowali opcję opakowania wielokrotnego użytku bez wyższej ceny, a od 2030 r. dążyli do sprzedaży 10% produktów w formatach wielokrotnego użytku. Mikroprzedsiębiorstwa są zwolnione tylko z tego drugiego obowiązku, a nie z obowiązku przyjmowania własnych pojemników klientów. Czy objęte są pieczywo i wyroby cukiernicze sprzedawane na sztuki, nie zostało potwierdzone w oficjalnych wytycznych.

Zob.: PPWR: przewodnik

Opakowanie wielokrotnego użytku (UE; PPWR; DE: Mehrwegverpackung; NL: herbruikbare verpakking)

Opakowanie wielokrotnego użytku to opakowanie zaprojektowane, wykonane i wprowadzone do obrotu po to, aby było ponownie napełniane lub używane do tego samego celu przez wiele obiegów w systemie ponownego użycia. Na mocy PPWR jego dokumentację przechowuje się 10 lat zamiast 5, a od 12 lutego 2029 r. lub po 30 miesiącach od aktu wykonawczego, zależnie od tego, co nastąpi później, będzie nosiło etykietę opakowania wielokrotnego użytku z kodem QR lub innym nośnikiem danych. Opakowania transportowe mają cel 40% ponownego użycia do 2030 r., z wyłączeniem kartonów.

Zob.: wymogi dotyczące oznakowania w PPWR

Opakowanie sprzedażowe (UE; PPWR; DE: Verkaufsverpackung; NL: verkoopverpakking)

Opakowanie sprzedażowe, nazywane też opakowaniem jednostkowym, to opakowanie zaprojektowane tak, aby w punkcie sprzedaży tworzyć dla użytkownika końcowego jednostkę sprzedażową produktu i opakowania, na przykład kartonik z nadrukiem lub torebka. Zgodnie z PPWR jego pustą przestrzeń trzeba ograniczyć do minimum od 12 lutego 2028 r., a po wejściu w życie nosi zharmonizowaną etykietę sortowania.

Zob.: PPWR: przewodnik

Opakowanie usługowe (UE; DE: Serviceverpackung; NL: verkooppuntverpakking)

Opakowanie usługowe to opakowanie napełniane w punkcie sprzedaży, aby wydać użytkownikowi końcowemu żywność lub towar, na przykład torby na wynos, kubki, owijki, pudełka na burgery i pudełka na pizzę. Jest opakowaniem sprzedażowym, więc podlega ROP, a na mocy PPWR przedsiębiorca, którego nazwa lub znak towarowy jest na nim nadrukowany, jest zwykle wytwórcą. Krajowe zasady dotyczące producentów opakowań usługowych zmieniły się 12 sierpnia 2026 r.; w Niemczech nabywca opakowań usługowych z nadrukiem jest teraz producentem i wytwórcą, a pre-licensing zachował się tylko w wąskich przypadkach.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii; zgodność opakowań w Holandii

Opakowania na wynos (UE; PPWR; UK: food-to-go packaging; US: takeout packaging)

W PPWR opakowanie na wynos to opakowanie usługowe napełniane w punktach sprzedaży z obsługą napojami lub gotową żywnością przygotowaną do transportu i natychmiastowego spożycia w innym miejscu bez dalszego przygotowania, zwykle spożywaną bezpośrednio z opakowania. Kubki, pojemniki clamshell, pudełka i pojemniki na żywność zwykle mieszczą się w tej definicji. To kategoria, do której odnoszą się obowiązki z art. 32 i 33 dotyczące przyjmowania własnych pojemników i oferty opakowań wielokrotnego użytku.

Zob.: PPWR: przewodnik; opakowania dla sieci restauracji

Opakowanie transportowe (UE; PPWR; DE: Transportverpackung; NL: transportverpakking)

Opakowanie transportowe, nazywane też opakowaniem trzeciorzędnym, to opakowanie zaprojektowane tak, aby ułatwić obsługę i transport jednostek sprzedażowych lub opakowań zbiorczych oraz zapobiegać uszkodzeniom, na przykład kartony zbiorcze, folia paletowa i narożniki; same kontenery transportowe są wyłączone. Jest zwolnione ze zharmonizowanej etykiety sortowania, chyba że jest opakowaniem e-commerce, od 2030 r. podlega limitowi pustej przestrzeni i ma cel 40% ponownego użycia do 2030 r., z wyłączeniem kartonów.

Zob.: PPWR: przewodnik

Tworzywa sztuczne jednorazowego użytku i wcześniejsze akty UE

Dyrektywa SUP nadal obowiązuje obok PPWR, a dawna dyrektywa opakowaniowa wyjaśnia, skąd wywodzi się wiele obecnych zasad. Przepisy dotyczące samych kubków opisano w poradniku przepisy dotyczące kubków papierowych w Europie i Wielkiej Brytanii.

Tworzywo oksydegradowalne

Tworzywo oksydegradowalne zawiera dodatki powodujące jego rozpad na małe fragmenty w wyniku utleniania, bez udowodnionej pełnej biodegradacji. Jest zakazane w UE na mocy dyrektywy (UE) 2019/904 w sprawie produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych od 3 lipca 2021 r., więc torby lub folie reklamowane jako „oksybiodegradowalne” nie mogą być dostarczane w ramach zamówień na rynek UE.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Dyrektywa opakowaniowa (UE; dyrektywa 94/62/WE, uchylona)

Dyrektywa 94/62/WE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych była unijnym prawem opakowaniowym od 1994 r., dopóki nie zastąpiło jej PPWR, stosowane co do zasady od 12 sierpnia 2026 r. Określała wymogi zasadnicze, limit metali ciężkich i cele recyklingu, które państwa członkowskie wdrożyły krajowo, wspierane serią norm EN 13427–EN 13432. Dopóki nie zostaną przyjęte akty PPWR dotyczące projektowania z myślą o recyklingu, Komisja traktuje jej wymogi dotyczące zdolności do recyklingu i normy takie jak EN 13430 jako punkt odniesienia.

Zob.: PPWR: przewodnik

Tworzywo sztuczne (definicja prawna; dyrektywa SUP UE i PPWR)

Zarówno dyrektywa SUP, jak i PPWR definiują tworzywo sztuczne jako materiał składający się z polimeru, do którego mogły zostać dodane dodatki, który może pełnić funkcję głównego składnika konstrukcyjnego, z wyłączeniem polimerów naturalnych niemodyfikowanych chemicznie. PPWR definiuje „tworzywo sztuczne”, ale nie „opakowanie z tworzywa sztucznego”. Na mocy dyrektywy SUP farby, tusze i kleje są wyłączone, ale powłoka lub warstwa wewnętrzna z tworzywa sztucznego na papierze czyni z wyrobu produkt jednorazowego użytku z tworzywa sztucznego.

Zob.: powłoki barierowe w opakowaniach papierowych

Produkt jednorazowego użytku z tworzywa sztucznego (UE; dyrektywa SUP; wytyczne Komisji 2021/C 216/01)

Produkt jednorazowego użytku z tworzywa sztucznego w rozumieniu dyrektywy (UE) 2019/904 to wyrób wykonany w całości lub częściowo z tworzywa sztucznego, który nie jest zaprojektowany do wielokrotnych obiegów. Wytyczne Komisji 2021/C 216/01, zaktualizowane zawiadomieniem C/2026/4813 z 8 września 2026 r. wyłącznie w zakresie nakrętek i pokrywek, uznają papier lub karton z powłoką lub warstwą wewnętrzną z tworzywa sztucznego nałożoną jako ochrona przed wodą lub tłuszczem za objęte zakresem, bez progu de minimis; objęte są także powłoki z tworzyw pochodzenia biologicznego i kompostowalnych, takich jak PLA. Wytyczne nie wymieniają wprost wodnych powłok dyspersyjnych, więc ich status zależy od tego, czy polimer powłoki spełnia definicję tworzywa sztucznego.

Zob.: powłoki wewnętrzne kubków papierowych; powłoki barierowe w opakowaniach papierowych

Dyrektywa SUP (UE; dyrektywa (UE) 2019/904 w sprawie produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych)

Dyrektywa (UE) 2019/904 w sprawie produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych zakazuje w UE od 3 lipca 2021 r. plastikowych sztućców, talerzy, słomek, mieszadełek, patyczków do balonów, patyczków higienicznych z watą, pojemników na żywność i napoje oraz kubków ze styropianu (polistyrenu spienionego), a także tworzyw oksydegradowalnych. Ustanawia też wymogi oznakowania i ROP, w tym koszty sprzątania odpadów, dla pojemników na żywność, opakowań i owijek, kubków na napoje i lekkich toreb na zakupy. Krajowe wdrożenia, takie jak holenderskie przepisy o kubkach i pojemnikach oraz niemiecki fundusz tworzyw jednorazowych, opierają się na niej.

Zob.: przepisy dotyczące kubków papierowych w Europie i Wielkiej Brytanii

Oznakowanie SUP (UE; „PRODUKT ZAWIERA PLASTIK”; rozporządzenie wykonawcze (UE) 2020/2151)

Oznakowanie SUP to nadrukowana etykieta wymagana rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2020/2151 na kubkach na napoje, w tym kubkach papierowych z powłoką PE i PLA, oraz na niektórych innych produktach jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych. Łączy wymagany piktogram z napisem w języku rynku, na którym kubek jest sprzedawany (po polsku „PRODUKT ZAWIERA PLASTIK”, po angielsku „PLASTIC IN PRODUCT”; na kubkach wykonanych w całości z tworzywa sztucznego „WYKONANE Z PLASTIKU”, po angielsku „MADE OF PLASTIC”), i jest obowiązkiem odrębnym od etykiety sortowania z PPWR.

Zob.: przepisy dotyczące kubków papierowych w Europie i Wielkiej Brytanii; przygotowanie projektu graficznego opakowań

Kontakt z żywnością i bezpieczeństwo chemiczne

Przepisy dotyczące materiałów mających kontakt z żywnością i substancji w opakowaniach. Pełny obraz przedstawiają poradniki zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością oraz opakowania do żywności bez PFAS.

Zalecenie BfR XXXVI (DE; papier i karton do kontaktu z żywnością)

Zalecenie BfR XXXVI to zalecenie niemieckiego Federalnego Instytutu Oceny Ryzyka dotyczące papieru i kartonu przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Ponieważ nie ma zharmonizowanego środka UE dla papieru i kartonu, służy jako faktyczny punkt odniesienia w całej UE i w Wielkiej Brytanii, a nabywcy zwykle oczekują deklaracji zgodności (DoC), która się na nie powołuje obok rozporządzenia (WE) 1935/2004. Jest zaleceniem, a nie przepisem prawa.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Rozporządzenie w sprawie BPA (UE; rozporządzenie (UE) 2024/3190)

Rozporządzenie (UE) 2024/3190 ogranicza bisfenol A (BPA) i inne niebezpieczne bisfenole w materiałach przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Weszło w życie 20 stycznia 2025 r., a jego główny okres przejściowy zakończył się 20 lipca 2026 r. Obejmuje powłoki, lakiery, farby drukarskie i kleje stosowane w materiałach do kontaktu z żywnością, a nie sam papier, więc nabywcy proszą o potwierdzenie, że farby, lakiery i kleje nie są wytwarzane z użyciem BPA.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Deklaracja zgodności (DoC; kontakt z żywnością; DE: Konformitätserklärung)

Deklaracja zgodności (DoC) to pisemne oświadczenie dostawcy potwierdzające, że materiał przeznaczony do kontaktu z żywnością spełnia obowiązujące przepisy dla podanych warunków użycia: rodzajów żywności, temperatury, czasu kontaktu i stosunku powierzchni do objętości. Jest prawnie wymagana dla tworzyw sztucznych na mocy rozporządzenia (UE) 10/2011 na każdym etapie obrotu poza detalicznym, z treścią określoną w załączniku IV, a nabywcy oczekują jej dla papieru i kartonu. Nie jest tym samym dokumentem co deklaracja zgodności UE w PPWR.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Druckfarbenverordnung (DE; niemieckie rozporządzenie w sprawie farb drukarskich)

Druckfarbenverordnung to niemieckie rozporządzenie w sprawie farb drukarskich, wprowadzone jako 21. nowelizacja rozporządzenia Bedarfsgegenständeverordnung, które ustanawia listę pozytywną substancji dla farb stosowanych na materiałach do kontaktu z żywnością. Po przedłużeniu zatwierdzonym w grudniu 2025 r. przepisy dotyczące farb obowiązują od 1 stycznia 2027 r., a okres przejściowy kończy się 31 grudnia 2026 r. To prawo niemieckie, ale staje się punktem odniesienia dla farb stosowanych na opakowaniach sprzedawanych w całej UE.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością; druk na papierze tłuszczoodpornym

EuPIA (Europejskie Stowarzyszenie Producentów Farb Drukarskich)

EuPIA to Europejskie Stowarzyszenie Producentów Farb Drukarskich, którego wytyczne dotyczące farb do materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, w tym polityka wykluczeń i wytyczne dobrej praktyki produkcyjnej, są ugruntowanym punktem odniesienia rynku dla farb niskomigracyjnych. Producenci farb zwykle potwierdzają zgodność z wytycznymi EuPIA w oświadczeniach wspierających deklarację zgodności (DoC) przetwórcy.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Materiał przeznaczony do kontaktu z żywnością (FCM; DE: Lebensmittelkontaktmaterial; NL: voedselcontactmateriaal)

Materiał przeznaczony do kontaktu z żywnością (FCM) to każdy materiał lub wyrób przeznaczony do kontaktu z żywnością, w tym opakowania, owijki, kubki oraz nanoszone na nie farby i powłoki. W UE rozporządzenie ramowe (WE) 1935/2004 wymaga, aby FCM nie przekazywały składników do żywności w ilościach, które mogłyby zagrozić zdrowiu lub niedopuszczalnie zmienić żywność, i ustanawia obowiązki dotyczące oznakowania i identyfikowalności. Wielka Brytania (GB) stosuje przejętą wersję tych samych przepisów, a Irlandia Północna stosuje przepisy UE.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Rozporządzenie ramowe (UE; rozporządzenie (WE) 1935/2004)

Rozporządzenie (WE) 1935/2004 to unijne ramy dla wszystkich materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Art. 3 wymaga, aby materiały nie przekazywały składników do żywności w ilościach, które mogłyby zagrozić zdrowiu, niedopuszczalnie zmienić jej skład lub pogorszyć smak i zapach; art. 15 dotyczy oznakowania, w tym sformułowania „do kontaktu z żywnością” lub symbolu kieliszka i widelca; art. 17 wymaga identyfikowalności na wszystkich etapach, co w praktyce oznacza oznaczanie partii z możliwością powiązania z partiami kartonu, farb i powłok.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Bariera funkcjonalna

Bariera funkcjonalna to warstwa w materiale przeznaczonym do kontaktu z żywnością, która zapobiega migracji do żywności powyżej obowiązujących limitów substancji znajdujących się za nią, takich jak olej mineralny z włókna z recyklingu lub niewymienione na liście substancje w warstwie zewnętrznej. Gdy zgodność opiera się na barierze funkcjonalnej, deklaracja zgodności (DoC) powinna to wskazywać, a skuteczność bariery powinna być potwierdzona badaniami dla przewidzianego czasu kontaktu i temperatury.

Zob.: bariery dla olejów mineralnych i bezpieczne dla żywności kartony

Rozporządzenie GMP (UE; rozporządzenie (WE) 2023/2006)

Rozporządzenie (WE) 2023/2006 ustanawia dobrą praktykę produkcyjną (GMP) dla materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, wymagając udokumentowanego systemu zapewnienia i kontroli jakości na każdym etapie produkcji. Wymaga też, aby farby drukarskie po stronie niemającej kontaktu z żywnością nie przenikały na stronę mającą kontakt z żywnością przez podłoże ani przez odbicie farby (set-off) w stosie lub na zwoju, co czyni dobór farb, suszenie i układanie w stosy zagadnieniem zgodności.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

MOSH i MOAH (węglowodory oleju mineralnego)

MOSH (nasycone węglowodory oleju mineralnego) i MOAH (aromatyczne węglowodory oleju mineralnego) to dwie główne frakcje oleju mineralnego, które mogą migrować z opakowań do żywności, głównie z włókna z recyklingu i farb na bazie oleju mineralnego. Według stanu na październik 2026 r. nie ma wiążącego limitu UE dla opakowań; zwykłymi środkami ograniczającymi są włókno pierwotne, bariery funkcjonalne i farby bez oleju mineralnego.

Zob.: bariery dla olejów mineralnych i bezpieczne dla żywności kartony

NIAS (substancje dodane niezamierzenie)

NIAS to substancje obecne w materiale przeznaczonym do kontaktu z żywnością, które nie zostały dodane celowo, takie jak zanieczyszczenia surowców, produkty reakcji i rozpadu lub zanieczyszczenia z surowca z recyklingu. Rozporządzenie (UE) 10/2011 wymaga, aby w przypadku tworzyw sztucznych obejmowała je ocena ryzyka wytwórcy, a nabywcy coraz częściej pytają, jak oceniono NIAS także dla powłok, farb i klejów.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Migracja globalna (OML)

Limit migracji globalnej (OML) to maksymalna łączna ilość substancji, jaką tworzywo sztuczne przeznaczone do kontaktu z żywnością może uwolnić do żywności lub symulanta żywności, ustalona na 10 mg/dm² w rozporządzeniu (UE) 10/2011. Weryfikuje się go badaniem migracji w warunkach czasu i temperatury odpowiadających przewidzianemu użyciu, a warunki badania powinny zgadzać się z podanymi w deklaracji zgodności (DoC).

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

PFAS (substancje per- i polifluoroalkilowe; UE, PPWR art. 5 ust. 5)

PFAS to duża grupa związków fluoru, historycznie stosowanych do nadawania papierowi i kartonowi odporności na tłuszcz. Zgodnie z art. 5 ust. 5 PPWR opakowań przeznaczonych do kontaktu z żywnością nie wolno wprowadzać do obrotu w UE od 12 sierpnia 2026 r. przy zawartości 25 ppb lub więcej dla pojedynczego PFAS albo 250 ppb dla sumy PFAS (analiza ukierunkowana), lub 50 ppm dla wszystkich PFAS łącznie z PFAS polimerowymi. Fluor całkowity powyżej 50 mg/kg nie jest sam w sobie limitem: zobowiązuje dostawcę do wykazania na żądanie, czy fluor pochodzi z PFAS, czy z substancji niebędących PFAS. W USA FDA i wiele stanów zakończyło stosowanie PFAS do nadawania odporności na tłuszcz w opakowaniach do żywności; w Wielkiej Brytanii (GB) według stanu na październik 2026 r. nie było ograniczeń PFAS dla opakowań do żywności.

Zob.: opakowania do żywności bez PFAS

Rozporządzenie w sprawie tworzyw sztucznych (UE; rozporządzenie (UE) 10/2011)

Rozporządzenie (UE) 10/2011 reguluje tworzywa sztuczne przeznaczone do kontaktu z żywnością oraz warstwy z tworzyw sztucznych w strukturach wielomateriałowych, takie jak powłoki PE na kubkach i pojemnikach, okienka z tworzywa w torebkach piekarniczych oraz torby i torebki z tworzyw sztucznych. Ustanawia listę pozytywną dopuszczonych substancji, limit migracji globalnej 10 mg/dm², limity migracji specyficznej i wymóg deklaracji zgodności (DoC) na każdym etapie obrotu poza detalicznym.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

REACH (UE; rozporządzenie (WE) 1907/2006)

REACH to unijne rozporządzenie w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów, rozporządzenie (WE) 1907/2006. Dotyczy substancji w farbach, powłokach i klejach używanych do wytwarzania opakowań i dostarcza definicji polimeru, do której odwołuje się definicja tworzywa sztucznego w PPWR. Zgodnie z art. 5 ust. 5 PPWR wytwórca, importer lub dalszy użytkownik materiału w rozumieniu REACH musi przedstawić dowód źródła fluoru, gdy fluor całkowity w opakowaniu do kontaktu z żywnością przekracza 50 mg/kg.

Zob.: opakowania do żywności bez PFAS

Rozporządzenie w sprawie tworzyw z recyklingu (UE; rozporządzenie (UE) 2022/1616)

Rozporządzenie Komisji (UE) 2022/1616 z 15 września 2022 r. reguluje materiały i wyroby z recyklowanych tworzyw sztucznych przeznaczone do kontaktu z żywnością i uchyliło rozporządzenie (WE) nr 282/2008. Recyklowane tworzywo do kontaktu z żywnością musi pochodzić z procesów i technologii recyklingu zgodnych z tym rozporządzeniem, więc torebka lub torba deklarująca zawartość recyklatu do kontaktu z żywnością wymaga dokumentacji dostawcy na podstawie tego rozporządzenia.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością; torby LDPE, HDPE i z recyklatu PE

Migracja specyficzna (SML)

Limit migracji specyficznej (SML) ogranicza ilość pojedynczej substancji z listy, która może migrować z tworzywa sztucznego przeznaczonego do kontaktu z żywnością do żywności, wyrażoną w mg na kg żywności. SML ustala się w wykazie unijnym rozporządzenia (UE) 10/2011, a deklaracja zgodności (DoC) powinna wymieniać substancje z SML lub innymi ograniczeniami i potwierdzać badania w odpowiednich warunkach.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

SVHC (substancja wzbudzająca szczególnie duże obawy; lista kandydacka REACH)

Substancja wzbudzająca szczególnie duże obawy (SVHC) to chemikalia zidentyfikowane na mocy REACH jako rakotwórcze, mutagenne, działające toksycznie na rozrodczość, trwałe i wykazujące zdolność do bioakumulacji lub budzące równorzędne obawy, umieszczone na liście kandydackiej. Dostawca wyrobu zawierającego substancję z listy kandydackiej powyżej 0,1% masy musi przekazać odbiorcom informacje wystarczające do bezpiecznego użycia, dlatego nabywcy często proszą o oświadczenie SVHC obok dokumentów dotyczących kontaktu z żywnością.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Rozporządzenie szwajcarskie (CH; SR 817.023.21, załącznik 10)

Szwajcarskie rozporządzenie w sprawie materiałów i wyrobów mających kontakt z żywnością, SR 817.023.21, zawiera w załączniku 10 wykaz substancji dopuszczonych w farbach do opakowań. Mimo że jest prawem szwajcarskim, od dawna służy w całej Europie jako punkt odniesienia dla farb niskomigracyjnych, obok wytycznych EuPIA, a od 1 stycznia 2027 r. także niemieckiego Druckfarbenverordnung.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Fluor całkowity (TF; całkowity fluor organiczny, TOF)

Fluor całkowity to przesiewowy pomiar całego fluoru w materiale, w tym PFAS polimerowych, których nie wykrywają metody ukierunkowane, zwykle metodą chromatografii jonowej ze spalaniem. Zgodnie z PPWR fluor całkowity powyżej 50 mg/kg nie jest limitem, lecz uruchamia obowiązek wykazania, czy fluor pochodzi z PFAS, czy z substancji niebędących PFAS, a wytyczne Komisji uznają wynik poniżej 50 mg/kg za wskazujący na zgodność. Stany USA i certyfikacja kompostowalności BPI zwykle stosują jako próg 100 ppm całkowitego fluoru organicznego.

Zob.: opakowania do żywności bez PFAS

Zrównoważony rozwój i oświadczenia środowiskowe

Co pojęcia środowiskowe oznaczają technicznie i czego wymagają przepisy dotyczące oświadczeń w UE, Wielkiej Brytanii i USA. Sformułowania oświadczeń w poszczególnych krajach omówiono w poradniku oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny.

Pochodzenia biologicznego (biobased; zawartość biomasy)

Pochodzenia biologicznego oznacza materiał wytworzony w całości lub częściowo z biomasy, takiej jak bio-PE z trzciny cukrowej lub PLA ze skrobi roślinnej, a nie z surowców kopalnych; udział zwykle mierzy się analizą radiowęglową. To określenie nic nie mówi o końcu cyklu życia: bio-PE jest chemicznie identyczny z PE kopalnym i nie jest biodegradowalny. Na mocy PPWR etykieta zawartości biomasy jest dobrowolna, ale po wydaniu aktu wykonawczego musi mieć zharmonizowany format.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Biodegradowalny (DE: biologisch abbaubar; NL: biologisch afbreekbaar)

Biodegradowalny oznacza rozkładany przez mikroorganizmy w pewnym momencie w pewnym środowisku, więc bez podania środowiska i ram czasowych słowo to nie daje nabywcy użytecznych informacji. Dyrektywa (UE) 2024/825 wymienia je jako przykład ogólnego oświadczenia zakazanego od 27 września 2026 r., chyba że spełnione są ścisłe warunki, a brytyjski CMA i amerykańska FTC uznają niekwalifikowane oświadczenia o biodegradowalności za wprowadzające w błąd.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Ślad węglowy (ślad węglowy produktu, PCF)

Ślad węglowy produktu to całkowita emisja gazów cieplarnianych przypisana produktowi w określonych etapach cyklu życia, wyrażona w kg ekwiwalentu CO₂ na sztukę lub tonę; główną normą jest ISO 14067. Wyniki zależą silnie od granic systemu (od kolebki do bramy lub od kolebki do grobu), źródeł danych i reguł alokacji, więc dwa ślady węglowe są porównywalne tylko wtedy, gdy obliczono je tak samo. W UE od 27 września 2026 r. zakazane są oświadczenia, że produkt jest „neutralny klimatycznie”, oparte na offsetach.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Łańcuch dostaw (CoC, chain of custody)

Łańcuch dostaw (CoC) to certyfikowane śledzenie materiału pochodzenia leśnego przez każdą firmę, która przejmuje jego prawną własność, od lasu do wyrobu gotowego, w ramach systemów takich jak FSC i PEFC. Każdy właściciel w łańcuchu potrzebuje własnego certyfikatu CoC, zanim będzie mógł użyć etykiety na produkcie, a napis „wykonano z papieru FSC” bez takiego łańcucha jest nadal traktowany jako użycie znaku.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Kompostowalny (kompostowalny przemysłowo; DE: kompostierbar; NL: composteerbaar)

Opakowanie kompostowalne przemysłowo rozkłada się na wodę, dwutlenek węgla i biomasę w zarządzanym kompostowaniu przemysłowym w wyższych, kontrolowanych temperaturach w określonym czasie, co potwierdza certyfikacja według EN 13432 w UE lub ASTM D6400 albo D6868 w USA. Na mocy art. 9 PPWR kompostowalne muszą być tylko torebki oraz miękkie jednoporcjowe saszetki (pady) do herbaty i kawy, przylepne etykiety na owocach i warzywach oraz, jeśli tak postanowi państwo członkowskie, bardzo lekkie i lekkie plastikowe torby na zakupy; wszystkie pozostałe opakowania, kompostowalne lub nie, muszą nadawać się do recyklingu.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Dyrektywa w sprawie wzmocnienia pozycji konsumentów (UE; dyrektywa (UE) 2024/825)

Dyrektywa (UE) 2024/825 w sprawie wzmocnienia pozycji konsumentów w procesie transformacji ekologicznej obowiązuje w państwach członkowskich UE od 27 września 2026 r. poprzez krajowe prawo konsumenckie. Zakazuje ogólnych oświadczeń środowiskowych, takich jak „ekologiczny”, „zielony” lub „biodegradowalny”, bez uznanych doskonałych wyników środowiskowych, wymaga, aby etykiety zrównoważonego rozwoju opierały się na systemie certyfikacji lub były ustanowione przez organy publiczne, oraz zakazuje oświadczeń „neutralny klimatycznie” opartych na offsetach.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

EN 13432

EN 13432 to europejska norma dla opakowań kompostowalnych przemysłowo, określająca wymagania dotyczące dezintegracji, biodegradacji, ekotoksyczności i limitów niektórych substancji. Ocenia się ją na gotowej konstrukcji, w tym farbach, klejach i powłokach, więc certyfikat papieru bazowego lub powłoki nie obejmuje automatycznie wyrobu z nadrukiem. Nie dotyczy kompostowania domowego.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

FSC (Forest Stewardship Council)

FSC to międzynarodowy system certyfikacji lasów, którego etykiety na produktach, FSC 100%, FSC Mix i FSC Recycled, wskazują, że włókno pochodzi ze źródeł certyfikowanych, kontrolowanych lub z recyklingu. Użycie etykiety wymaga certyfikacji łańcucha dostaw dla każdej firmy przejmującej własność materiału, a także licencji na znak towarowy i zatwierdzenia etykiety; jest to dobrowolny system etykiet, a nie wymóg prawny.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Ogólne oświadczenie środowiskowe (UE)

Ogólne oświadczenie środowiskowe to szerokie stwierdzenie o korzyści dla środowiska, takie jak „eko”, „zielony”, „przyjazny dla planety” lub niewyjaśniony symbol liścia, które nie jest sprecyzowane na tym samym nośniku. Na mocy dyrektywy (UE) 2024/825 takie oświadczenia są zakazane od 27 września 2026 r., chyba że przedsiębiorca wykaże uznane doskonałe wyniki środowiskowe istotne dla oświadczenia, a własne etykiety wyglądające jak znaki certyfikacji są w praktyce zakazane.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Green Claims Directive (UE; projekt dyrektywy w sprawie oświadczeń środowiskowych)

Green Claims Directive to projekt Komisji Europejskiej, który wprowadziłby wymóg wcześniejszego uzasadnienia i weryfikacji wyraźnych oświadczeń środowiskowych. Jest wstrzymany od czerwca 2025 r., więc według stanu na październik 2026 r. wiążące unijne zasady dotyczące oświadczeń na opakowaniach wynikają z dyrektywy (UE) 2024/825 i krajowego prawa konsumenckiego.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Kompostowalny domowo (OK compost HOME; EN 17427)

Opakowanie kompostowalne domowo ma certyfikat potwierdzający rozkład w ogrodowej pryzmie kompostowej w temperaturze otoczenia, zwykle w ramach certyfikacji prywatnej, takiej jak OK compost HOME. Nie ma zharmonizowanej unijnej normy kompostowania domowego dla opakowań ogólnie; EN 17427 dotyczy wyłącznie toreb na zakupy kompostowalnych domowo. Certyfikat kompostowalności przemysłowej nie uzasadnia oświadczenia o kompostowalności domowej.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Ocena cyklu życia (LCA; DE: Ökobilanz)

Ocena cyklu życia (LCA) określa ilościowo wpływ produktu na środowisko w całym cyklu życia, od pozyskania surowców przez produkcję, transport i użytkowanie po koniec życia, według metody z ISO 14040 i ISO 14044. Obejmuje kilka kategorii wpływu, takich jak zmiana klimatu, zużycie wody i wyczerpywanie zasobów, a nie tylko węgiel. Porównawcze oświadczenia LCA między wariantami opakowań wymagają spójnych jednostek funkcjonalnych i granic oraz, w przypadku publicznego użycia, przeglądu krytycznego.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Opakowanie monomateriałowe

Opakowanie monomateriałowe jest wykonane z jednej rodziny materiałów, na przykład folii wyłącznie z PE lub PP albo papieru tylko z cienką kompatybilną powłoką, dzięki czemu może być poddane recyklingowi w jednym strumieniu. To pojęcie branżowe, a nie kategoria prawna, ale konstrukcja monomateriałowa zwykle uzyskuje lepszą ocenę według kryteriów projektowania z myślą o recyklingu w PPWR i brytyjskiego RAM niż wielomateriałowe laminaty, takie jak PET/PE lub struktury z folią aluminiową.

Zob.: monomateriałowe torebki nadające się do recyklingu

PEFC (Programme for the Endorsement of Forest Certification)

PEFC to międzynarodowy parasolowy system certyfikacji lasów, który uznaje systemy krajowe. Podobnie jak w FSC, użycie etykiety PEFC na opakowaniu wymaga certyfikacji łańcucha dostaw w całym łańcuchu oraz zatwierdzonego użycia znaku towarowego; jest to dobrowolny system etykiet.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Zawartość recyklatu pokonsumpcyjnego (PCR; papier w USA: PCW, post-consumer waste)

Zawartość recyklatu pokonsumpcyjnego (PCR) to materiał odzyskany z produktów używanych przez konsumentów lub firmy i wyrzuconych, a następnie przetworzony, na przykład zużyta folia lub stare kartony z tektury falistej; amerykańskie przepisy o torbach papierowych nazywają to zawartością odpadów pokonsumpcyjnych (PCW). Jest to udział, który liczy większość przepisów o zawartości recyklatu: kalifornijska ustawa SB 1053 wymaga od 1 stycznia 2028 r. 50% zawartości pokonsumpcyjnej w papierowych torbach na zakupy z recyklingu, a brytyjski Plastic Packaging Tax od 1 kwietnia 2027 r. uzna wyłącznie tworzywo pokonsumpcyjne.

Zob.: przepisy dotyczące toreb papierowych według rynków; torby LDPE, HDPE i z recyklatu PE

Zawartość recyklatu przedkonsumpcyjnego (PIR, post-industrial recycled)

Zawartość recyklatu przedkonsumpcyjnego, czyli poprodukcyjnego (PIR), to materiał odzyskany z procesu produkcyjnego, taki jak obcinki przetwórcy lub folia niespełniająca wymagań, i ponownie przetworzony. Odpad wprowadzany z powrotem do tego samego procesu po samym rozdrobnieniu lub zmieleniu zwykle nie jest liczony jako recyklat. Od 1 kwietnia 2027 r. brytyjski Plastic Packaging Tax nie uznaje już tworzywa przedkonsumpcyjnego za recyklat, więc specyfikacje opierające się na PIR, aby osiągnąć 30%, wymagają zawartości pokonsumpcyjnej.

Zob.: torby LDPE, HDPE i z recyklatu PE; przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

Nadający się do recyklingu (DE: recyclingfähig; NL: recyclebaar)

Oświadczenie „nadający się do recyklingu” oznacza, że opakowanie można zebrać, posortować i przetworzyć w istniejących strumieniach na dużą skalę na rynku, na którym jest sprzedawane. Na mocy PPWR opakowania w UE muszą uzyskać klasę zdolności do recyklingu A, B lub C najwcześniej od 1 stycznia 2030 r.; w USA niekwalifikowane oświadczenie wymaga według FTC Green Guides, aby instalacje recyklingu były dostępne dla co najmniej 60% konsumentów, a kalifornijska SB 343 dodaje surowsze kryteria, których egzekwowanie jest obecnie zawieszone.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

Zawartość recyklatu

Zawartość recyklatu to udział materiału opakowania pochodzącego ze źródeł z recyklingu, zwykle podawany jako procent masy i dzielony na zawartość przedkonsumpcyjną i pokonsumpcyjną. Jest regulowana przez cele PPWR dla tworzyw sztucznych od 2030 r., próg 30% w brytyjskim Plastic Packaging Tax, kalifornijską SB 1053 i New Jersey Recycled Content Law dla toreb papierowych; stanowa ustawa o torbach w Nowym Jorku nie ustanawia minimum. Oświadczenia wymagają dokumentacji dostawcy lub zapisów łańcucha dostaw dla podanego procentu.

Zob.: PPWR: przewodnik; przepisy dotyczące toreb papierowych według rynków

Rozwłóknialność

Rozwłóknialność to zdolność papieru lub kartonu do rozpadu w wodzie w papierni tak, aby włókna można było odzyskać, a powłoki, folie i kleje zostały odsiane jako odrzut. Ocenia się ją metodami laboratoryjnymi, takimi jak zharmonizowana metoda badawcza Cepi lub PTS-RH 021, a mniejsza masa polimeru, jak w barierach dyspersyjnych, zwykle poprawia wyniki w porównaniu z powłoką PE. Dowody rozwłóknialności są w obecnych ocenach kluczowym wsadem do oceny zdolności do recyklingu powlekanych opakowań papierowych i mają znaleźć się w kryteriach projektowania z myślą o recyklingu w PPWR.

Zob.: powłoki barierowe w opakowaniach papierowych; czy papier tłuszczoodporny nadaje się do recyklingu lub kompostowania?

Niemcy, Austria i Holandia

Krajowe pojęcia dotyczące ROP i ponownego użycia na trzech rynkach UE najbliższych większości sieci gastronomicznych. Szczegóły znajdą Państwo w poradnikach zgodność opakowań w Niemczech i Austrii oraz zgodność opakowań w Holandii.

Afvalbeheersbijdrage verpakkingen (NL; opłata za gospodarowanie odpadami opakowaniowymi)

Afvalbeheersbijdrage to holenderska opłata za gospodarowanie odpadami opakowaniowymi naliczana za kilogram, którą producenci wnoszą do Verpact na finansowanie zbiórki, sortowania i recyklingu. Producenci wprowadzający na rynek holenderski ponad 50 000 kg opakowań rocznie deklarują całość, odliczając wartość 50 000 kg; produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych liczą się od pierwszej sztuki i podlegają dopłacie za 1 000 sztuk wyrobów zawierających tworzywo sztuczne. Stawka na 2026 r. dla papieru i kartonu wynosi 0,017 EUR za kg, bez zmian na 2027 r.

Zob.: zgodność opakowań w Holandii

ARA (AT; Altstoff Recycling Austria)

ARA to jeden z austriackich systemów zbiórki i odzysku (Sammel- und Verwertungssysteme), przez które opakowania wprowadzane na rynek austriacki są licencjonowane na podstawie Verpackungsverordnung 2014; innym jest Reclay. Licencję zwykle posiada austriacki właściciel marki, importer lub, w przypadku opakowań usługowych, austriacki wytwórca lub importer opakowań. Krajowe wdrożenie części PPWR dotyczącej ROP według stanu na październik 2026 r. było w toku.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

Bevollmächtigter (DE/AT; upoważniony przedstawiciel)

Bevollmächtigter to upoważniony przedstawiciel mający siedzibę w Niemczech lub Austrii, który wypełnia obowiązki ROP dotyczące opakowań w imieniu firmy niemającej tam siedziby. W Niemczech § 5 VerpackDG wymaga od zagranicznych producentów dostarczających opakowania bezpośrednio użytkownikom końcowym ustanowienia go przed pierwszą dostawą; w Austrii zagraniczni sprzedawcy wysyłkowi do konsumentów prywatnych muszą go ustanowić od 1 stycznia 2023 r. (§ 16b Verpackungsverordnung), natomiast dobrowolna opcja z § 16a jest otwarta tylko dla dostawców z siedzibą w innym państwie członkowskim UE.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

DIVID (DE; platforma Einwegkunststofffonds)

DIVID to platforma internetowa Umweltbundesamt dla niemieckiego funduszu tworzyw jednorazowych. Producenci produktów jednorazowych z tworzyw sztucznych objętych opłatą, zwykle pierwszy podmiot wprowadzający je na rynek niemiecki, muszą rejestrować się w DIVID od 1 stycznia 2024 r. i co roku do 15 maja raportować ilości.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

System dualny (DE: duales System; Systembeteiligung)

System dualny to licencjonowany niemiecki system odbioru, w którym producenci muszą uczestniczyć (Systembeteiligung) i wnosić opłaty licencyjne, zanim wprowadzą do obrotu opakowania trafiające do prywatnych konsumentów końcowych. Uczestnictwo jest odrębne od rejestracji w LUCID i dodatkowe względem niej, a po wejściu w życie VerpackDG jest kontynuowane.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

Einwegkunststofffonds (DE; fundusz tworzyw jednorazowych; EWKFondsG)

Einwegkunststofffondsgesetz to niemiecka ustawa o funduszu tworzyw jednorazowych: producenci niektórych produktów jednorazowych z tworzyw sztucznych rejestrują się w DIVID i wnoszą roczną opłatę za kilogram, naliczoną po raz pierwszy w 2025 r. od ilości z 2024 r., na przykład 0,177 EUR za kg dla pojemników na żywność i 1,236 EUR dla kubków na napoje. Opłatę nalicza się od masy całego produktu, więc kubek papierowy z powłoką PE jest obciążony łącznie z papierem, a od 3 listopada 2025 r. poza zakresem są pojemniki i owijki na żywność, w których mieści się ponad 500 g żywności.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

LUCID (DE; Verpackungsregister)

LUCID to niemiecki rejestr opakowań prowadzony przez Zentrale Stelle Verpackungsregister (ZSVR). Rejestracja jest obowiązkowa, nie może być delegowana i musi być dokonana, zanim opakowania podlegające systemowi zostaną wprowadzone na rynek niemiecki; jest kontynuowana na mocy VerpackDG, a restauracja lub sieć będąca producentem własnych opakowań usługowych z nadrukiem rejestruje się samodzielnie.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

Mehrwegangebotspflicht (DE; obowiązek oferowania opakowań wielokrotnego użytku; Mehrwegpflicht)

Mehrwegangebotspflicht od 1 stycznia 2023 r. wymaga od niemieckich lokali sprzedających na wynos oferowania alternatywy wielokrotnego użytku bez wyższej ceny, gdy napełniają jednorazowe opakowania z tworzywa sztucznego na żywność lub jednorazowe kubki z dowolnego materiału; obecnie jest to § 60 VerpackDG. Zgodnie z § 61 przedsiębiorstwa zatrudniające łącznie nie więcej niż pięciu pracowników i mające 80 m² powierzchni sprzedaży mogą zamiast tego napełniać pojemniki klientów; pracowników liczy się w skali całej firmy, więc oddziały sieci zwykle nie spełniają tego warunku.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

Holenderskie przepisy o kubkach i pojemnikach jednorazowych (NL; wegwerpbekers en -bakjes)

Od 1 stycznia 2024 r. Holandia zakazuje jednorazowych kubków i pojemników na żywność zawierających tworzywo sztuczne, w tym kubków papierowych z powłoką PE, do spożycia na miejscu, z wyjątkiem wąskiego wyjątku opartego na zbiórce, egzekwowanego przez ILT. W przypadku sprzedaży na wynos od 1 lipca 2023 r. lokale muszą oferować opcję wielokrotnego użytku lub przyjmować pojemniki klientów, a ten obowiązek jest kontynuowany; dopłata za opakowanie na wynos (to-go) ma zostać zniesiona od 1 stycznia 2027 r., ale rozporządzenie zmieniające nie zostało według stanu na październik 2026 r. jeszcze opublikowane.

Zob.: zgodność opakowań w Holandii; przepisy dotyczące kubków papierowych w Europie i Wielkiej Brytanii

Pre-licensing (DE: Vorlizenzierung; Vorvertreiber)

Pre-licensing to niemiecka praktyka, w której dostawca wcześniejszego ogniwa, Vorvertreiber, przejmuje uczestnictwo w systemie dualnym dla dostarczanych przez siebie niewypełnionych opakowań usługowych. Od 12 sierpnia 2026 r. § 7 ust. 2 VerpackDG dopuszcza je tylko w dwóch wąskich przypadkach, gdy neutralne opakowania kupione za granicą są później opatrywane marką lub zmieniane; nie jest dostępne dla opakowań zamawianych z nazwą, logo lub marką nabywcy, więc zagraniczny wytwórca nie może przeprowadzić pre-licensingu opakowań z nadrukiem dla niemieckiej sieci. Pierwotny producent nadal musi zarejestrować się w LUCID.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

VerpackDG (DE; Verpackungsrecht-Durchführungsgesetz; dawniej VerpackG)

VerpackDG zastąpiło niemiecką ustawę opakowaniową (Verpackungsgesetz, VerpackG) od 12 sierpnia 2026 r., zostało opublikowane w BGBl. 2026 I Nr. 207 i organizuje niemieckie ROP wokół bezpośrednio stosowanego PPWR. Rejestracja w LUCID, uczestnictwo w systemie dualnym, obowiązek oferty wielokrotnego użytku (§ 60) i zakaz lekkich plastikowych toreb na zakupy (§ 12 ust. 1) są w nim kontynuowane, z nowymi zasadami dotyczącymi producentów opakowań usługowych.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

Verpact (NL; Stichting Afvalfonds Verpakkingen)

Verpact to holenderska organizacja odpowiedzialności producentów w zakresie opakowań, dawniej nazywana Afvalfonds Verpakkingen. Pobiera od producentów opłatę za gospodarowanie odpadami; obowiązek jej wnoszenia wynika z uznania umowy branżowej na lata 2023–2027 za powszechnie obowiązującą, a od 12 sierpnia 2026 r. stosuje definicję producenta z PPWR. Roczne deklaracje składa się przed 1 kwietnia, a dokumenty przechowuje się przez siedem lat.

Zob.: zgodność opakowań w Holandii

Verpackungsverordnung 2014 (AT; VVO)

Verpackungsverordnung 2014, zmieniona w 2023 r., to austriackie rozporządzenie opakowaniowe, na mocy którego opakowania są licencjonowane przez systemy zbiórki i odzysku, takie jak ARA lub Reclay. Ustanawia zasady dotyczące Bevollmächtigter dla zagranicznych sprzedawców wysyłkowych, natomiast Abfallwirtschaftsgesetz (AWG 2002) nakłada podstawowy obowiązek dotyczący opakowań usługowych na ich austriackiego wytwórcę lub importera i od 1 stycznia 2020 r. zakazuje plastikowych toreb na zakupy.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

Vollständigkeitserklärung (DE; deklaracja kompletności)

Vollständigkeitserklärung to roczna deklaracja kompletności, składana do 15 maja, w której niemieccy producenci raportują opakowania wprowadzone na rynek w poprzednim roku i sposób ich licencjonowania; weryfikuje ją biegły rewident lub zarejestrowany ekspert i składa się ją do ZSVR. Producenci poniżej ustawowych progów 80 t szkła, 50 t papieru i kartonu oraz 30 t pozostałych materiałów rocznie są zwolnieni, chyba że ZSVR zażąda deklaracji. Na mocy VerpackDG obowiązek zawiera się w § 10 i w wąskich przypadkach pre-licensingu przechodzi na Vorvertreiber wraz z obowiązkami rejestracji i raportowania.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

ZSVR (DE; Zentrale Stelle Verpackungsregister)

ZSVR to niemiecka centralna instytucja rejestru opakowań: prowadzi LUCID, sprawdza, czy producenci się rejestrują i uczestniczą w systemie dualnym, oraz publikuje wytyczne dotyczące stosowania ról z VerpackDG i PPWR, w tym swoje wytyczne z 2026 r. dotyczące opakowań usługowych. Nabywcy niepewni, czy producentem są oni, czy dostawca, powinni najpierw sprawdzić wytyczne ZSVR.

Zob.: zgodność opakowań w Niemczech i Austrii

Wielka Brytania

Brytyjskie przepisy dotyczące odpowiedzialności producentów, podatków i produktów jednorazowych, różniące się w poszczególnych krajach. Pełny poradnik to przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii.

Przejęte prawo dotyczące kontaktu z żywnością (GB) i Windsor Framework (NI)

Wielka Brytania (GB) zachowała unijne rozporządzenia dotyczące kontaktu z żywnością, 1935/2004, 2023/2006 i 10/2011, jako prawo przejęte, natomiast Irlandia Północna stosuje aktualne przepisy UE na mocy Windsor Framework. PPWR stosuje się też do opakowań wprowadzanych na rynek Irlandii Północnej od 12 sierpnia 2026 r., z wyjątkiem przepisów o ponownym użyciu, ROP i systemie kaucyjnym, więc jedną partię dla GB i NI najlepiej specyfikować według przepisów UE.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii; zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Opłata za torby na zakupy (UK)

Brytyjskie opłaty za torby na zakupy różnią się w poszczególnych krajach. Anglia ma minimalną opłatę 10 pensów wyłącznie za jednorazowe plastikowe torby na zakupy o grubości do 70 mikronów, bez opłaty za torby papierowe; Szkocja pobiera co najmniej 10 pensów, a Walia co najmniej 5 pensów za torby jednorazowe, w tym papierowe, a Irlandia Północna nakłada 25 pensów na nowe torby na zakupy z dowolnego materiału sprzedawane po cenie do 5 GBP. Wyłączenia, na przykład dla niepakowanej żywności, także różnią się w poszczególnych krajach.

Zob.: przepisy dotyczące toreb papierowych według rynków

DMCC Act 2024 (UK; Digital Markets, Competition and Consumers Act)

Digital Markets, Competition and Consumers Act 2024 dała Competition and Markets Authority (CMA) od kwietnia 2025 r. uprawnienie do bezpośredniego nakładania kar na przedsiębiorców za naruszenia prawa konsumenckiego, w tym wprowadzające w błąd oświadczenia środowiskowe, do 10% światowego obrotu, bez wcześniejszego kierowania sprawy do sądu. Zmieniła Green Claims Code z wytycznych w praktyczne ryzyko egzekucyjne dla oświadczeń na opakowaniach z nadrukiem.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

Kompozyt włóknisty (FBC; UK pEPR)

Kompozyt włóknisty to odrębna kategoria materiałowa w brytyjskim pEPR dla opakowań wykonanych głównie z papieru lub kartonu z połączonymi z nim innymi materiałami, takich jak kubki z powłoką PE. Według RAM wyrób włóknisty zawierający ponad 5% tworzywa sztucznego w masie jest oceniany jako kompozyt włóknisty, a nie papier i karton, a FBC ma wyższe opłaty za tonę niż papier i karton.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

Green Claims Code (UK; CMA)

Green Claims Code to wytyczne brytyjskiego Competition and Markets Authority, wymagające, aby oświadczenia środowiskowe były prawdziwe i dokładne, jasne, kompletne, rzetelne w porównaniach, oparte na pełnym cyklu życia i uzasadnione. Od kwietnia 2025 r. DMCC Act 2024 pozwala CMA bezpośrednio nakładać na przedsiębiorców kary do 10% światowego obrotu za naruszenia prawa konsumenckiego.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii; oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

OPRL (On-Pack Recycling Label; UK)

OPRL to dobrowolny brytyjski system etykiet recyklingu na opakowaniach. Obowiązkowe oznakowanie „Recycle” i „Do not recycle”, planowane w ramach pEPR, zostało usunięte z przepisów do czasu ujednolicenia, bez obecnie wyznaczonej daty, więc oznakowanie OPRL pozostaje dobrowolne, a projekt graficzny powinien zachować miejsce na przyszły obowiązkowy znak.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

PackUK (UK; administrator systemu pEPR)

PackUK to administrator brytyjskiego systemu ROP dla opakowań. Oblicza opłaty za tonę dla każdej kategorii materiału na podstawie kosztu gospodarowania odpadami opakowaniowymi z gospodarstw domowych, wydaje dużym producentom zawiadomienia o zobowiązaniu i wypłaca środki władzom lokalnym. Według stanu na październik 2026 r. planował wydać potwierdzone opłaty za rok 2 (2026/27) wraz z początkowymi zawiadomieniami o zobowiązaniu około końca listopada 2026 r.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

pEPR (UK; rozszerzona odpowiedzialność producenta za opakowania)

pEPR to brytyjski system ROP dla opakowań. Przedsiębiorca z siedzibą w Wielkiej Brytanii jest zobowiązanym producentem, jeśli jego obrót przekracza 1 mln GBP i obsługuje ponad 25 ton opakowań rocznie, a duzi producenci (powyżej 2 mln GBP i 50 ton) płacą opłaty za gospodarowanie odpadami, fakturowane od października 2025 r. i modulowane oceną RAM od roku 2 (2026/27). Czynności obejmują import towarów w opakowaniach i dostarczanie niewypełnionych opakowań; wytwórca spoza Wielkiej Brytanii nie jest producentem, producentem jest brytyjski importer lub właściciel marki.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

Plastic Packaging Tax (UK; PPT)

Plastic Packaging Tax to brytyjski podatek od elementów opakowań z tworzyw sztucznych zawierających mniej niż 30% recyklatu, w wysokości 228,82 GBP za tonę od 1 kwietnia 2026 r. Element uznaje się za plastikowy, jeśli tworzywo sztuczne jest jego najcięższym materiałem w masie, a wytwórcy i importerzy 10 ton lub więcej opakowań z tworzyw sztucznych w 12 miesięcy, napełnionych lub niewypełnionych, muszą zarejestrować się w HMRC. Od 1 kwietnia 2027 r. tworzywo przedkonsumpcyjne nie jest już liczone jako recyklat.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

PRN i PERN (UK; noty odzysku opakowań)

PRN (nota odzysku odpadów opakowaniowych) to dowód wydawany przez akredytowany brytyjski zakład przetwarzania, że dana ilość odpadów opakowaniowych została poddana recyklingowi; PERN (nota odzysku odpadów opakowaniowych z eksportu) to odpowiednik wydawany przez akredytowanego eksportera. Zobowiązani producenci kupują je, aby wykazać realizację rocznych obowiązków recyklingu, w systemie kontynuowanym obok opłat za gospodarowanie odpadami w ramach pEPR, więc ceny PRN stanowią odrębną pozycję kosztów względem opłat PackUK.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

RAM (UK; metodyka oceny zdolności do recyklingu; czerwony, bursztynowy, zielony)

RAM to metodyka, która ocenia brytyjskie opakowania z gospodarstw domowych jako zielone, bursztynowe lub czerwone pod względem zdolności do recyklingu, stosowana od roku 2 pEPR (2026/27) do modulowania opłat, przy czym kategoria czerwona płaci za swój materiał najwięcej. Orientacyjne opłaty PackUK za rok 2 dla papieru i kartonu wynosiły 190, 210 i 250 GBP za tonę odpowiednio dla kategorii zielonej, bursztynowej i czerwonej; potwierdzone opłaty nie zostały według stanu na październik 2026 r. opublikowane. RAM v1.1 obejmuje lata sprawozdawcze 2025 i 2026, a RAM 2027 obowiązuje od 1 stycznia 2027 r.; obie wersje oceniają papier tłuszczoodporny, silikonowany i woskowany jako czerwony.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

Simpler Recycling (Anglia)

Simpler Recycling to angielska reforma zbiórki odpadów. Od 31 marca 2025 r. przedsiębiorstwa zatrudniające 10 lub więcej pracowników w przeliczeniu na pełne etaty muszą segregować odpady nadające się do recyklingu do zbiórki; zbiórka folii z tworzyw sztucznych, pierwotnie planowana do 31 marca 2027 r., została przesunięta na 2030 r. po ogłoszeniu Defra w lipcu 2026 r. Dla restauracji dotyczy to strumieni odpadów na zapleczu.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii

Zakazy tworzyw jednorazowych (UK: Anglia, Szkocja, Walia)

Anglia od 1 października 2023 r. zakazuje dostarczania jednorazowych plastikowych sztućców, patyczków do balonów, mieszadełek oraz pojemników na żywność i napoje z polistyrenu, a także ogranicza talerze, miski i tacki, w tym papierowe z powłoką z tworzywa sztucznego; talerze, miski i tacki dostarczane przedsiębiorcom lub będące opakowaniami wypełnionymi wcześniej albo przy ladzie są wyłączone. Zakaz w Szkocji obowiązuje od 1 czerwca 2022 r., a w Walii od 30 października 2023 r.; żaden nie obejmuje misek ani tacek, a druga faza w Walii została odroczona.

Zob.: przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii; miski papierowe a plastikowe

Stany Zjednoczone

Federalne prawo dotyczące kontaktu z żywnością, stanowe przepisy opakowaniowe i zasady dotyczące oświadczeń. Pełny poradnik to przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA.

21 CFR, części 174–178 (US; przepisy FDA o pośrednich dodatkach do żywności)

21 CFR, części 174–178 to przepisy FDA wymieniające substancje dopuszczone w materiałach do kontaktu z żywnością, tzw. pośrednie dodatki do żywności: część 175 obejmuje kleje i składniki powłok, część 176 składniki papieru i kartonu, część 177 polimery, takie jak polietylen, a część 178 substancje pomocnicze i środki sanityzujące. Substancja przeznaczona do kontaktu z żywnością potrzebuje wpisu tutaj, statusu GRAS, wcześniejszej sankcji (prior sanction) lub skutecznego zgłoszenia substancji do kontaktu z żywnością (Food Contact Notification) dla przewidzianego użycia.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

21 CFR 176.170 i 176.180 (US; papier i karton)

21 CFR 176.170 wymienia substancje dopuszczone jako składniki papieru i kartonu w kontakcie z żywnością wodną i tłustą, z limitami ekstrakcji i warunkami użycia według rodzaju żywności i temperatury; opakowania na burgery, pudełka na pizzę, kubki i pojemniki na zupę są zwykle oceniane według niego. 21 CFR 176.180 obejmuje papier i karton w kontakcie z suchą żywnością, takie jak torebki piekarnicze na produkty suche.

Zob.: przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA

ASTM D6400 i D6868 (US; normy kompostowalności)

ASTM D6400 to amerykańska specyfikacja dla tworzyw sztucznych przeznaczonych do kompostowania w instalacjach komunalnych lub przemysłowych, a ASTM D6868 obejmuje biodegradowalne powłoki lub warstwy z tworzyw sztucznych na papierze i innych podłożach kompostowalnych, istotne dla papieru powlekanego PLA lub dyspersją. Jednostki certyfikujące, takie jak BPI, badają według nich, a Kalifornia i inne stany wiążą z nimi oznakowanie kompostowalności.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

BPI (Biodegradable Products Institute; US)

BPI to główna północnoamerykańska jednostka certyfikująca produkty i opakowania kompostowalne, badająca według ASTM D6400 i D6868. Od 1 stycznia 2020 r. wymaga braku celowo dodanych związków fluoru i nie więcej niż 100 ppm całkowitego fluoru organicznego, co wiąże certyfikację kompostowalności z konstrukcją bez PFAS.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

California AB 1201 (US-CA; oznakowanie kompostowalności)

California AB 1201 ustanawia zasady oznaczania produktów jako „compostable” lub „home compostable”. Od 1 stycznia 2026 r. takie produkty muszą być także dozwolonymi składnikami w ramach National Organic Program USDA; CalRecycle przedłużył to do 30 czerwca 2027 r. dla produktów zawierających substancje syntetyczne, takie jak PLA lub PHA, które poza tym spełniają przepisy, przy czym ewentualne odnowienie jest ograniczone do 1 stycznia 2031 r., więc aktualny stan należy sprawdzić przed drukiem.

Zob.: przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA

California SB 54 (US-CA; ROP dla opakowań)

California SB 54 to kalifornijska ustawa o ROP dla opakowań, na mocy której producenci, zwykle właściciele marek, lub importer albo dystrybutor, gdy marka nie ma obecności w USA, muszą przystąpić do organizacji odpowiedzialności producentów i finansować stanowy program opakowaniowy. Rolę PRO pełni Circular Action Alliance; oświadczenia o zdolności do recyklingu są ograniczone odrębnie przez SB 343.

Zob.: przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA

California SB 343 (US-CA; oświadczenia o zdolności do recyklingu)

California SB 343 ogranicza użycie symbolu trzech strzałek (pętli recyklingu) i oświadczeń „recyclable” na opakowaniach, które nie spełniają stanowych kryteriów zdolności do recyklingu. Jej ograniczenia miały obowiązywać od 4 października 2026 r., ale 14 lipca 2026 r. sąd federalny tymczasowo zakazał stanowi egzekwowania jej wobec jakiegokolwiek przedsiębiorcy, dopóki trwa konstytucyjne zaskarżenie, więc jej status należy sprawdzić przed drukiem.

Zob.: przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA

California SB 1053 (US-CA; torby na zakupy)

California SB 1053 od 1 stycznia 2026 r. zakazuje plastikowych toreb na zakupy w objętych sklepach, czyli większych sklepach spożywczych, dużych sklepach z apteką oraz licencjonowanych sklepach convenience, sklepach spożywczych i alkoholowych; restauracje nie są objętymi sklepami. Papierowe torby na zakupy z recyklingu muszą być przyjmowane w zbiórce przydomowej, nosić nazwę producenta, kraj produkcji i procentową zawartość materiału pokonsumpcyjnego, być sprzedawane za co najmniej 10 centów i od 1 stycznia 2028 r. zawierać co najmniej 50% materiału pokonsumpcyjnego, bez progu przejściowego na lata 2026 i 2027.

Zob.: przepisy dotyczące toreb papierowych według rynków

Circular Action Alliance (CAA; US)

Circular Action Alliance to organizacja odpowiedzialności producentów działająca w imieniu producentów w większości stanów USA z przepisami o ROP dla opakowań, w tym w Oregonie, gdzie program działa od lipca 2025 r. Producenci rejestrują się i raportują przez CAA w każdym stanie, w którym ich opakowania trafiają do konsumentów.

Zob.: przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA

FDA (US Food and Drug Administration)

FDA reguluje materiały do kontaktu z żywnością w USA na mocy Federal Food, Drug, and Cosmetic Act. Nie zatwierdza, nie certyfikuje ani nie rejestruje gotowych opakowań ani zakładów produkujących opakowania; zgodność wykazuje się substancja po substancji względem CFR, statusu GRAS, wcześniejszych sankcji lub Food Contact Notifications, zwykle w liście gwarancyjnym dostawcy. 28 lutego 2024 r. ogłosiła, że środki PFAS nadające odporność na tłuszcz nie są już sprzedawane do kontaktu z żywnością w USA.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Food Contact Notification (FCN; US)

Food Contact Notification (FCN) to droga zgłoszenia przedrynkowego FDA dla nowych substancji przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Skuteczne FCN obejmuje wyłącznie substancję zgłaszającego w postaci przez niego wytwarzanej oraz klientów, którzy jej używają, a nie podobne substancje innych producentów, więc dostawca powołujący się na FCN powinien wskazać, czyje to zgłoszenie. W styczniu 2025 r. FDA stwierdziła, że 35 FCN dotyczących PFAS przestało być skuteczne.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

FTC Green Guides (US; 16 CFR Part 260)

FTC Green Guides (16 CFR Part 260, 2012) to wytyczne amerykańskiej Federal Trade Commission dotyczące oświadczeń w marketingu środowiskowym, poddane przeglądowi od grudnia 2022 r., ale według stanu na październik 2026 r. nadal obowiązujące. Niekwalifikowane oświadczenie „recyclable” wymaga, aby instalacje recyklingu były dostępne dla znacznej większości, 60%, konsumentów lub społeczności, na terenie których wyrób jest sprzedawany; w przeciwnym razie oświadczenie musi być zastrzeżone.

Zob.: oświadczenia: nadający się do recyklingu, kompostowalny, biodegradowalny

GRAS (generally recognised as safe; US)

Status GRAS oznacza, że substancja jest powszechnie uznawana przez wykwalifikowanych ekspertów za bezpieczną dla przewidzianego użycia, co zwalnia ją z zatwierdzenia jako dodatek do żywności na mocy prawa amerykańskiego. Substancja GRAS może być podstawą prawną użycia w opakowaniach do kontaktu z żywnością, ale tylko dla zastosowań i warunków, na których opiera się ustalenie GRAS.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

List gwarancyjny (letter of guaranty; US; oświadczenie zgodności FDA)

List gwarancyjny to pisemne oświadczenie amerykańskiego dostawcy, że materiał do kontaktu z żywnością spełnia obowiązujące przepisy FDA, wskazujące gotowy produkt, jego komponenty, sekcje CFR lub inne podstawy prawne, na które się powołano, oraz rodzaje żywności i temperatury, których dotyczy. Jest amerykańskim odpowiednikiem unijnej deklaracji zgodności (DoC), a importerzy zwykle potrzebują go od wytwórcy.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

New Jersey Recycled Content Law (US-NJ; papierowe torby na zakupy)

New Jersey Recycled Content Law od 18 stycznia 2024 r. wymaga, aby papierowe torby na zakupy sprzedawane w stanie zawierały co najmniej 40% recyklatu pokonsumpcyjnego, lub 20% dla toreb przeznaczonych na 8 lb lub mniej, przy czym obowiązek spoczywa na wytwórcy torby. Jest odrębna od ustawy o torbach z New Jersey z 2022 r., która zakazuje plastikowych toreb na zakupy w sklepach i punktach gastronomicznych oraz papierowych toreb na zakupy w sklepach spożywczych o powierzchni 2 500 sq ft lub większej.

Zob.: przepisy dotyczące toreb papierowych według rynków

Prior sanction (US)

Prior sanction to zatwierdzenie, jakiego FDA lub amerykański Departament Rolnictwa udzieliły dla konkretnego użycia substancji przed uchwaleniem Food Additives Amendment z 1958 r. Pozostaje ważną podstawą prawną dla tego użycia w materiałach do kontaktu z żywnością, ale tylko dla dokładnie tej substancji i sankcjonowanego użycia.

Zob.: zgodność opakowań z przepisami o kontakcie z żywnością

Stanowe przepisy o ROP dla opakowań (US)

Co najmniej siedem stanów USA ma przepisy o ROP dla opakowań: Kalifornia (SB 54), Oregon (program działa od lipca 2025 r.), Kolorado (faktury dla producentów w 2026 r.), Maine, Minnesota, Maryland i Waszyngton. Producentem jest zwykle właściciel marki lub importer albo dystrybutor, jeśli marka nie ma obecności w USA, a każdy stan ustala własne zasady rejestracji, raportowania, opłat i dla małych producentów.

Zob.: przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA

Stanowe zakazy PFAS w opakowaniach do żywności (US)

Wiele stanów USA zakazuje celowo dodanych PFAS w opakowaniach do żywności, w tym Nowy Jork (31 grudnia 2022 r.), Kalifornia na mocy AB 1200 (1 stycznia 2023 r.), Waszyngton (etapami 2023 i 2024), Vermont (1 lipca 2023 r.), Connecticut (31 grudnia 2023 r.), Kolorado, Maryland i Minnesota (1 stycznia 2024 r.), Hawaje (31 grudnia 2024 r.), Rhode Island i Oregon (1 stycznia 2025 r.) oraz Maine (25 maja 2026 r., dziewięć typów opakowań z włókien roślinnych). Praktyczną bazą ogólnokrajową jest brak celowo dodanych PFAS, często weryfikowany progiem całkowitego fluoru organicznego około 100 ppm.

Zob.: opakowania do żywności bez PFAS

Cła, pochodzenie i Incoterms

Słownictwo dotyczące klasyfikacji, pochodzenia, cła i warunków handlowych dla importowanych opakowań, z porozumieniami UE-Turcja i UK-Turcja jako przykładami. Pełny poradnik to zakup opakowań z Turcji.

Świadectwo przewozu A.TR (UE-Turcja)

A.TR to świadectwo przewozu potwierdzające, że towary znajdują się w swobodnym obrocie w unii celnej UE-Turcja, co pozwala wyrobom przemysłowym, takim jak opakowania papierowe (HS 48) oraz torby i torebki z tworzyw sztucznych (HS 3923), wjechać do UE bez cła. Nie jest świadectwem pochodzenia preferencyjnego, nie jest używane przy imporcie do Wielkiej Brytanii, a VAT importowy nadal jest należny; bez ważnego A.TR przy imporcie cło może zostać naliczone, dopóki nie zostanie przedstawione.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

CBAM (UE; mechanizm dostosowywania cen na granicach z tytułu emisji CO₂)

CBAM to unijny mechanizm, który nakłada cenę węgla na import niektórych towarów energochłonnych, takich jak żelazo i stal, cement, nawozy i aluminium. Opakowania papierowe i z tworzyw sztucznych nie są nim objęte, chociaż wyroby aluminiowe, takie jak folia, wchodzą w jego zakres.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

CFR (Cost and Freight; Incoterm)

CFR to reguła Incoterms wyłącznie dla transportu morskiego, w której sprzedawca odprawia towar do eksportu i płaci fracht do wskazanego portu przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi na kupującego po załadowaniu towaru na statek w porcie załadunku. To CIF bez obowiązku ubezpieczenia po stronie sprzedawcy, więc kupujący powinien zapewnić ubezpieczenie ładunku od momentu załadunku.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

CIF (Cost, Insurance and Freight; Incoterm)

CIF to reguła Incoterms wyłącznie dla transportu morskiego, w której sprzedawca płaci fracht i minimalne ubezpieczenie do wskazanego portu przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi na kupującego po załadowaniu towaru na statek w porcie załadunku. Kupujący zajmuje się odprawą importową, cłem i VAT i powinien sprawdzić, czy minimalna ochrona wystarcza dla wartości ładunku.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

CIP (Carriage and Insurance Paid To; Incoterm)

CIP to reguła Incoterms dla dowolnego rodzaju transportu, w której sprzedawca płaci za przewóz i ubezpieczenie do wskazanego miejsca przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi na kupującego, gdy towar zostanie przekazany pierwszemu przewoźnikowi. Zgodnie z Incoterms 2020 sprzedawca musi zapewnić szerszą ochronę ubezpieczeniową w CIP niż w CIF, co czyni CIP multimodalną alternatywą dla ładunku kontenerowego przekazywanego w głębi lądu.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Kod CN (Nomenklatura scalona UE; DE: Zolltarifnummer)

Kod CN to ośmiocyfrowa unijna klasyfikacja celna oparta na sześciocyfrowym kodzie HS; baza TARIC rozszerza ją do dziesięciu cyfr dla środków importowych i jest używana w zgłoszeniach importowych. Pudełka i torby papierowe mieszczą się głównie w pozycji 4819, a torby i torebki z tworzyw sztucznych w 3923, a kod decyduje o cle, statystyce i ewentualnych środkach importowych właściwych dla produktu.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Oznaczenie kraju pochodzenia (US; 19 CFR Part 134)

Zgodnie z 19 CFR Part 134 artykuły importowane do USA, a w niektórych przypadkach ich opakowania zewnętrzne, muszą być oznakowane krajem pochodzenia w języku angielskim, czytelnie i trwale. Dokładne brzmienie i pisownię oznaczenia, na przykład dla towarów wyprodukowanych w Turcji, należy uzgodnić z agentem celnym, zanim kartony zostaną zadrukowane.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

CPT (Carriage Paid To; Incoterm)

CPT to reguła Incoterms dla dowolnego rodzaju transportu, w której sprzedawca płaci za przewóz do wskazanego miejsca przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi na kupującego, gdy towar zostanie przekazany pierwszemu przewoźnikowi. Lepiej niż CFR pasuje do ładunku kontenerowego przekazywanego w składzie w głębi lądu, a ubezpieczenie organizuje kupujący.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Gwarancja celna (customs bond; US)

Gwarancja celna to zabezpieczenie finansowe wystawione przez poręczyciela i złożone w amerykańskiej służbie celnej (US Customs and Border Protection), że importer zapłaci należne cła, podatki i kary. Jest wymagana przy zgłoszeniach formalnych i może być gwarancją jednorazową dla jednej przesyłki lub ciągłą, obejmującą rok importu.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Unia celna (UE-Turcja; decyzja 1/95)

Unia celna to układ, w którym członkowie znoszą cła między sobą i stosują wspólną taryfę zewnętrzną. Unia celna UE-Turcja, ustanowiona decyzją Rady Stowarzyszenia 1/95, pozwala wyrobom przemysłowym w swobodnym obrocie przemieszczać się między Turcją a UE bez cła, gdy towarzyszy im A.TR; nie znosi VAT importowego i nie dotyczy handlu z Wielką Brytanią.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

DAP (Delivered at Place; Incoterm)

DAP to reguła Incoterms, w której sprzedawca organizuje transport do wskazanego miejsca przeznaczenia i ponosi ryzyko do chwili, gdy towar dotrze tam gotowy do rozładunku, natomiast kupujący rozładowuje i zajmuje się odprawą importową, cłem i VAT. Jest powszechna w transporcie drogowym z Turcji do magazynów w UE.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

DDP (Delivered Duty Paid; Incoterm)

DDP to reguła Incoterms, w której sprzedawca dostarcza towar do wskazanego miejsca przeznaczenia i zajmuje się też odprawą importową, cłem i VAT. Wymaga, aby sprzedawca działał jako importer, co może oznaczać rejestrację VAT w docelowym kraju UE lub rozwiązanie z importerem nierezydentem w USA, więc zakres ceny należy potwierdzić na piśmie.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

De minimis (cła w USA)

De minimis to próg wartości, poniżej którego importowane towary wjeżdżają bez cła i z uproszczonymi formalnościami. W USA bezcłowe traktowanie przesyłek o niskiej wartości zostało zawieszone, więc nawet niewielkie wysyłki próbek opakowań mogą podlegać cłu i formalnościom zgłoszeniowym.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

DPU (Delivered at Place Unloaded; Incoterm)

DPU to reguła Incoterms, w której sprzedawca dostarcza i rozładowuje towar we wskazanym miejscu przeznaczenia i ponosi ryzyko do chwili rozładunku, natomiast kupujący zajmuje się odprawą importową, cłem i VAT. Zastąpiła DAT w Incoterms 2020 i jest jedyną regułą, która czyni sprzedawcę odpowiedzialnym za rozładunek.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Numer EORI (UE/UK)

Numer EORI (Economic Operators Registration and Identification) identyfikuje przedsiębiorcę wobec organów celnych w UE lub Wielkiej Brytanii i musi znajdować się w zgłoszeniach importowych i eksportowych. Importer opakowań potrzebuje go przed pierwszą przesyłką; GB używa własnych numerów EORI, odrębnych od unijnych.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Świadectwo przewozu EUR.1

EUR.1 to świadectwo przewozu potwierdzające preferencyjne pochodzenie towarów na podstawie umowy o wolnym handlu, wydawane przez urząd celny lub izbę kraju eksportującego. Przy imporcie do Wielkiej Brytanii z Turcji na mocy umowy UK-Turcja jest jednym z dwóch uznawanych dowodów pochodzenia, drugim jest deklaracja pochodzenia na fakturze.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

EXW (Ex Works; Incoterm)

EXW to reguła Incoterms, w której kupujący przejmuje koszty i ryzyko w zakładzie sprzedawcy, przed załadunkiem, i odpowiada za odprawę eksportową w kraju sprzedawcy. Ponieważ zagraniczni kupujący często nie są przygotowani do odprawy eksportowej tam, FCA w zakładzie sprzedawcy zwykle daje ten sam rezultat z mniejszą liczbą problemów.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

FCA (Free Carrier; Incoterm)

FCA to reguła Incoterms, w której sprzedawca odprawia towar do eksportu i przekazuje go przewoźnikowi kupującego we wskazanym miejscu, w którym ryzyko przechodzi na kupującego. Lepiej niż FOB pasuje do przesyłek kontenerowych i drogowych, gdy towar jest przekazywany przed załadunkiem na statek.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

FOB (Free On Board; Incoterm)

FOB to reguła Incoterms wyłącznie dla transportu morskiego, w której sprzedawca odprawia towar do eksportu i ponosi ryzyko do chwili załadowania go na statek we wskazanym porcie załadunku. Kupujący płaci za fracht główny, ubezpieczenie i wszystkie koszty importowe; dla kontenerów przekazywanych w terminalu lepiej do przejścia ryzyka pasuje FCA, choć FOB nadal jest szeroko stosowane.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Kod HS (Harmonized System; US: kod HTS)

Kod HS to sześciocyfrowa klasyfikacja produktów w Systemie Zharmonizowanym Światowej Organizacji Celnej, używana przez prawie wszystkie organy celne i rozszerzana krajowo jako kod CN w UE, kod towarowy (commodity code) w Wielkiej Brytanii i kod HTS w USA. Opakowania papierowe mieszczą się głównie w dziale 48, a torby i torebki z tworzyw sztucznych w pozycji 3923; kod decyduje o cle, dokumentacji i statystyce handlowej.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Kod HTS (US; Harmonized Tariff Schedule)

Kod HTS to dziesięciocyfrowa amerykańska klasyfikacja w Harmonized Tariff Schedule, prowadzona przez US International Trade Commission. Opakowania z nadrukiem mieszczą się zwykle w 4819 dla pudełek i toreb, 4823.69 dla kubków papierowych, 4811 i 4806 dla papierów powlekanych i tłuszczoodpornych oraz 3923 dla toreb i torebek z tworzyw sztucznych; ponieważ dodatkowe cła zmieniały się wielokrotnie od 2025 r., aktualną stawkę należy sprawdzić na hts.usitc.gov i u licencjonowanego agenta celnego w momencie zamówienia.

Zob.: przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA

VAT importowy (DE: Einfuhrumsatzsteuer; NL: invoer-btw)

VAT importowy to podatek od wartości dodanej naliczany przy wjeździe towarów do kraju, odrębny od cła: na przykład 19% w Niemczech, 20% w Austrii i Wielkiej Brytanii oraz 21% w Holandii. Przedsiębiorcy zarejestrowani jako podatnicy VAT zwykle mogą go odzyskać, ale wpływa on na płynność finansową; w Holandii zezwolenie z art. 23 pozwala importerom rozliczyć go w deklaracji VAT zamiast płacić na granicy.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Importer rozliczający (importer of record, IOR; US)

Importer rozliczający (IOR) to strona prawnie odpowiedzialna za zgłoszenie importowe, cła, gwarancję celną, Importer Security Filing, oznaczenie kraju pochodzenia i prowadzenie dokumentacji, zwykle kupujący lub wyznaczony przez niego podmiot w imporcie do USA. Często jest też producentem w rozumieniu ROP, gdy marka nie ma obecności w USA, a w warunkach DDP rolę musi przyjąć sprzedawca.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Incoterms 2020 (warunki handlowe ICC)

Incoterms 2020 to jedenaście standardowych reguł handlowych Międzynarodowej Izby Handlowej określających, gdzie kończą się koszty, ryzyko i obowiązki celne sprzedawcy, a zaczynają kupującego: EXW, FCA, CPT, CIP, DAP, DPU i DDP dla dowolnego rodzaju transportu oraz FAS, FOB, CFR i CIF wyłącznie dla transportu morskiego i śródlądowego. Regułę i wskazane miejsce należy ustalić w każdej ofercie, a oferty z różnych krajów porównywać na tym samym warunku.

Zob.: zakup opakowań z Turcji; czynniki kosztowe opakowań

ISF (Importer Security Filing; 10+2; US)

ISF, znany jako 10+2, to amerykański wymóg, aby importer przekazał dziesięć elementów danych, a przewoźnik dwa, zanim ładunek morski zostanie załadowany w zagranicznym porcie. Spóźnione, niedokładne lub brakujące zgłoszenia mogą podlegać karom, więc dane przesyłki od dostawcy powinny dotrzeć do importera lub agenta przed załadunkiem kontenera.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Deklaracja pochodzenia (upoważniony eksporter)

Deklaracja pochodzenia to oświadczenie o pochodzeniu preferencyjnym składane przez eksportera na fakturze handlowej lub innym dokumencie handlowym na podstawie umowy o wolnym handlu, takiej jak UK-Turcja. Powyżej progu wartości, około 6 000 EUR na przesyłkę w ramach tej umowy, eksporter potrzebuje statusu upoważnionego eksportera; poniżej niego deklarację może złożyć każdy eksporter.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Pochodzenie preferencyjne (reguły pochodzenia)

Pochodzenie preferencyjne to status uprawniający towary do obniżonego lub zerowego cła na mocy umowy o wolnym handlu. Zależy od spełnienia właściwych dla produktu reguł pochodzenia danej umowy, na przykład wymaganej zmiany pozycji taryfowej lub maksymalnego udziału materiałów niepochodzących, i musi być poparte dowodem pochodzenia; opakowania przetworzone z importowanego papieru lub folii mogą się kwalifikować lub nie. Pochodzenie niepreferencyjne, kraj „made in” do oznakowania i środków handlowych, to odrębne pojęcie.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Umowa o wolnym handlu UK-Turcja (UK-Türkiye FTA)

Umowa o wolnym handlu UK-Turcja reguluje handel między oboma krajami od 1 stycznia 2021 r. W odróżnieniu od unii celnej UE-Turcja obniżone lub zerowe cła zależą tu od spełnienia przez towary właściwych dla produktu reguł pochodzenia, z EUR.1 lub deklaracją pochodzenia; jeśli pochodzenia nie można udowodnić, stosuje się stawkę UK Global Tariff, a do tego należy zapłacić brytyjski VAT importowy w wysokości 20%.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Transport, palety i fracht

Jednostki ładunkowe, dokumenty frachtowe i miary decydujące o koszcie dostarczenia do magazynu. Paletyzację omawia poradnik zakup opakowań z Turcji, a dobór wymiarów pudełek wysyłkowych poradnik rozmiary pudełek wysyłkowych.

Konosament (B/L; DE: Konnossement; NL: cognossement)

Konosament to dokument wystawiany przez przewoźnika morskiego, który jest pokwitowaniem odbioru towaru, dowodem umowy przewozu i, gdy wydany jako zbywalny oryginał, dokumentem dającym tytuł prawny, potrzebnym do wydania ładunku. Morski list przewozowy (sea waybill) to niezbywalna alternatywa stosowana, gdy nie jest potrzebne przeniesienie tytułu prawnego.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

CBM (metr sześcienny)

CBM to metr sześcienny, jednostka służąca do pomiaru objętości frachtu. Fracht morski drobnicowy (mniej niż kontener) zwykle rozlicza się za CBM lub za tonę, zależnie od tego, co jest większe, a kontener 20 ft mieści wewnątrz około 33 m³, 40 ft około 67 m³, a 40 ft high-cube około 76 m³, choć użyteczna objętość jest mniejsza po uwzględnieniu palet i układania w stosy.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

List przewozowy CMR

List przewozowy CMR to standardowy dokument w transporcie drogowym na podstawie Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów, używany w przesyłkach ciężarowych, takich jak z Turcji do magazynów w UE. Zapisuje towar, nadawcę, przewoźnika i odbiorcę i jest podpisywany przy odbiorze i dostawie, więc uszkodzenie lub niedobór należy w nim zaznaczyć przy rozładunku.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Waga gabarytowa (DIM weight; waga wolumetryczna)

Waga gabarytowa to waga rozliczeniowa, którą przewoźnicy obliczają z objętości paczki, długość × szerokość × wysokość podzielone przez dzielnik, i którą naliczają, gdy przekracza wagę rzeczywistą. USPS zmienił dzielnik ze 166 na 139 cali sześciennych na funt 12 lipca 2026 r. dla paczek powyżej jednej stopy sześciennej, a międzynarodowe usługi ekspresowe powszechnie stosują 5 000 cm³ na kg, więc zbyt duże pudełka wysyłkowe są droższe w transporcie, a od 2030 r. dodatkowo naruszają limit pustej przestrzeni z PPWR.

Zob.: rozmiary pudełek wysyłkowych

Europaleta (EUR/EPAL; 1200 × 800 mm; DE: Europalette)

Europaleta to standardowa europejska paleta drewniana o wymiarach 1200 × 800 mm, wykonana i oznakowana według EPAL lub równoważnych zasad. 33 sztuki mieszczą się w jednej warstwie na naczepie 13,6 m, co czyni ją domyślną dla transportu drogowego z Turcji do UE; kontener 40 ft zwykle przyjmuje około 23–25 w jednej warstwie, zależnie od układu.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

FCL i LCL (pełny kontener i drobnica; w transporcie drogowym: FTL i LTL)

FCL (full container load) oznacza, że nadawca rezerwuje cały kontener, a LCL (less than container load) konsoliduje ładunki kilku nadawców w jednym kontenerze i rozlicza za CBM lub tonę. LCL pasuje do mniejszych zamówień, ale dodaje obsługę w magazynach konsolidacji i dekonsolidacji; w transporcie drogowym odpowiednikami są FTL (pełny samochód) i LTL (ładunek częściowy).

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Paleta GMA (US; 48 × 40 in)

Paleta GMA, nazwana od dawnego stowarzyszenia Grocery Manufacturers Association, to standardowa paleta amerykańska o wymiarach 48 × 40 cali, czyli około 1219 × 1016 mm. Amerykańskie magazyny i regały są zbudowane wokół niej, więc przesyłki do amerykańskich centrów dystrybucyjnych należy paletyzować na 48 × 40 in; w kontenerze 20 ft mieści się zwykle około 10, a w 40 ft 20.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

ISPM 15 (norma dotycząca drewnianych materiałów opakowaniowych)

ISPM 15 to norma Międzynarodowej Konwencji Ochrony Roślin wymagająca, aby drewno opakowaniowe w handlu międzynarodowym, takie jak palety i skrzynie, było poddane obróbce przeciw szkodnikom, zwykle obróbce cieplnej do temperatury w rdzeniu 56 °C przez 30 minut, i oznakowane symbolem IPPC, kodem kraju, numerem producenta i kodem obróbki (HT dla obróbki cieplnej). Drewno przetworzone, takie jak sklejka i palety z płyt prasowanych, jest wyłączone, a wymagania kraju docelowego należy potwierdzić ze spedytorem.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Koszt dostarczenia do magazynu (landed cost)

Koszt dostarczenia do magazynu (landed cost) to całkowity koszt dostarczenia opakowań do magazynu kupującego: cena fabryczna plus fracht, ubezpieczenie, cło, niepodlegające odliczeniu podatki, opłaty za odprawę i agenta celnego, opłaty portowe i manipulacyjne oraz dostawa lądowa. Ponieważ fracht rozlicza się za miejsce paletowe, naczepę lub kontener, liczba sztuk na paletę często zmienia koszt dostarczenia za tysiąc sztuk tak samo jak cena fabryczna.

Zob.: czynniki kosztowe opakowań; zakup opakowań z Turcji

TEU (jednostka równoważna dwudziestostopowemu kontenerowi)

TEU to standardowa jednostka pojemności kontenerów, równa jednemu kontenerowi 20 ft; kontener 40 ft liczy się jako dwa TEU (FEU). Armatorzy i porty podają pojemność i niektóre stawki w TEU, natomiast nabywcy opakowań zwykle rezerwują według typu kontenera: 20 ft, 40 ft lub 40 ft high-cube, przy czym ten ostatni jest wyższy o około 30 cm i przydatny dla lekkich, objętościowych towarów, takich jak kubki wkładane jeden w drugi.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Brytyjska paleta standardowa (1200 × 1000 mm; paleta przemysłowa ISO)

Brytyjska paleta standardowa ma wymiary 1200 × 1000 mm i jest też używana w części Europy kontynentalnej jako paleta przemysłowa ISO. 26 sztuk mieści się na naczepie 13,6 m i około 20–21 w jednej warstwie w kontenerze 40 ft, a brytyjskie centra dystrybucyjne często jej oczekują, więc rozmiar palety należy uzgodnić przed produkcją.

Zob.: zakup opakowań z Turcji

Kolejny krok: przełożenie pojęć na specyfikację

Większość tych pojęć przekłada się na pozycję w specyfikacji opakowań lub zapytaniu ofertowym: kraje dostawy i to, kto jest wytwórcą, importerem i producentem w każdym z nich; warunki kontaktu z żywnością i wymagane dokumenty; dowody dotyczące PFAS i zawartości recyklatu; oświadczenia i znaki do nadrukowania; Incoterm, wskazane miejsce, standard palety i dowód pochodzenia. Pełną listę kontrolną zawiera poradnik zapytania ofertowego (RFQ) na opakowania, a po stronie kosztów pomocny będzie poradnik czynniki kosztowe opakowań.

Firma 9 Packaging jest stambulskim producentem i eksporterem opakowań z nadrukiem dla klientów biznesowych, z doświadczeniem w dostawach dla lokali typu fast food i sieci gastronomicznych. Jeśli pojęcie z korespondencji dotyczącej zgodności, dokumentu dostawcy lub oferty eksportowej jest niejasne, prosimy o przesłanie go wraz z zapytaniem za pośrednictwem strony kontaktowej; dokumenty i dane towarzyszące każdej pozycji uzgadnia się na etapie wyceny i przeglądu technicznego.

Powiązane materiały

• Słownik opakowań: terminy dotyczące papieru, kartonu, druku i zgodności
• Zgodność opakowań do kontaktu z żywnością w UE, Wielkiej Brytanii i USA
• Opakowania do żywności bez PFAS
• PPWR: przewodnik dla gastronomii i e-commerce
• Zgodność opakowań w Niemczech i Austrii
• Przepisy opakowaniowe w Wielkiej Brytanii
• Przepisy dotyczące opakowań gastronomicznych w USA
• Opakowania nadające się do recyklingu, kompostowalne i biodegradowalne
• Zakup opakowań z Turcji
• Zgodność opakowań w Holandii
• Deklaracja zgodności UE w PPWR
• Klasy zdolności do recyklingu w PPWR
• Wymogi dotyczące oznakowania w PPWR